Молдова ғәрезсизлик күни алдынан, Франция президенти Эммануэль Макрон, Германия канцлери Фридрих Мерц ҳәм Польша бас министри Дональд Туск мәмлекет пайтахты Кишинёвке барды. Оппозициялық партиялар бул сапар етиў 28-сентябрь күни болып өтетуғын парламент сайлаўлары алдынан шөлкемлестирилип атырғанын айтпақта.

Себеби, Европаға умтылып атырған президент Майя Санду ушын бул оғада әҳмийетли  болып есапланады. Молдова жетекшисиниң қәўетери бар, мағлыўматларға қарағанда Кремль тәрепинен қоллап-қуўатланып атырған топарлар сайлаў процесслерине тәсир етиўи мүмкин деп болжанбақта. Соның ушын да Санду Европа ҳәм Украина менен тығыз байланыслар орнатыўға умтылмақта.

Елисей сарайының мағлыўматына бола, Европа жетекшилери Молдованың суверенитети, қәўипсизлиги ҳәм Европа жолынан барыў нийетин қоллап-қуўатламақта. Молдова президенти баспасөз хызмети де Россияның сайлаўларға араласыўы күшейип атырған бир ўақытта, бул сапар етиў үлкен әҳмийетке ийе екенин атап өтти.

Июль айында Майя Санду Россияны сайлаўларға араласыў ушын таярлап атырғанында айыплады.

– Россия тәрепинен даўысларды сатып алыў ҳәм қаржылай қоллап-қуўатлаў арқалы сайлаў нәтийжелерин өзгертиўге урыныўлар бақланбақта, – деди ол.

Европа басшыларының сапары Молдованың россияшыл қарсы күшлери тәрепинен кескин сынға алынбақта. Бурынғы президент Игор Додон европалылардың бул сапарын сайлаў процесине “тиккелей араласыў” деп атады. Егер Европада усындай жағдай жүз берсе, әлбетте, үлкен жәнжелге себеп болатуғын еди, деген.

Молдова Украина ҳәм Румыния арасында жайласқан киши мәмлекет болып, өз аймағының бир бөлеги болған Приднестровени қадағалай алмайды. Приднестрове Россия тәрепинен қоллап-қуўатланады. Ғәрезсизлик жәриялаған болса да, халықаралық жәмийетшилик тәрепинен тән алынбаған.

Ҳәзир Майя Санду басшылық етип атырған партия парламенттеги көпшиликти сақлап қалыўға ҳәрекет етпекте. Өткен жылғы сайлаўларда ол екинши президентлик мүддетин қолға киргизген болса да, сайлаў процесинде қәлбекилестириў ҳәм даўыс сатып алыўға байланыслы гүманлар пайда болды. Қулласы, Европа жетекшилери Молдованың ғәрезсизлигин ҳәм Европа жолындағы перспективасын қоллап-қуўатлаў ушын тилеклеслик көрсетти. Бул болса Кремльдиң тәсирин төменлетеди ҳәм Молдова сайлаўларының әдил өтиўине үлкен тәсир етеди, деп үмит етпекте.

Кенжа Бекжонов, Улуғбек Тўхтаев (видео), ӨзА