Жорий йилнинг 1 июль санасида юлдузлараро объект – “3I/ATLAS” кузатилган эди. Кейинроқ, олимлар бу бошқа юлдуз тизимидаги комета эканлигини аниқлашди. Замонавий техник қурилмалар унинг ёшини тахминан етти ярим миллиард йилдан ортиқ деб кўрсатмоқда. Бу ҳозиргача кузатилган энг қадимги комета бўлиши мумкин.

Юлдузлараро “3I/ATLAS” обьекти чиқараётган сирли ёруғлик унинг ўзга сайёрадан эканлигини англатмоқда, деб ёзди “Daily Mail” нашри.

Гарвард университети астрофизиги Ави Лебнинг сўзларига кўра, “3I/ATLAS” автомобиль фараларининг порлашига ўхшаб нур чиқаради. Гап шундаки, объектнинг ёруғлик манбаси топилмаган. Олимнинг аниқлик киритишича, объект узоқлашганда нурнинг ёрқинлиги кескин пасаяди, бу эса қуёш нурини акс эттирувчи кометаларнинг одатий хатти-ҳаракатларига мос келмайди.

Лебнинг таъкидлашича, “3I/ATLAS” миллионлаб километрларга кўринадиган ёруғликни яратишга қодир кучли қувват манбасига эга объект бўлиши мумкин.

“Бегона кема” олимларни нега хавотирга солмоқда?

Айрим тадқиқотчилар юлдузлараро учаётган ушбу объект Ерга яширинча яқинлашаётган космик кема бўлиши мумкинлигини таъкидламоқда. Олимлар газдида ҳақиқатан ҳам хавотирга сабаб бор, чунки  “ўзга сайёраликлар” ҳақидаги гаплар глобал миқёсдаги жиддий муаммонинг аломати бўлиши мумкин.

1950 йилда физик Энрико Ферми  ҳамкасблари билан суҳбатда машҳур бўлган  “Ҳамма қаерда?” деган фаразни келтирганди. Илмий ғояларга кўра, коинотда бошқа илғор цивилизациялар бўлиши керак, аммо ерликлар уларнинг мавжудлигини, кемаларни ҳам, сигналларни ҳам кўрмайди.

Қоронғу ўрмон гипотезаси ушбу парадоксга жавоб беради: ўзга сайёраликлар атайлаб яширинган, улар йўқ бўлиб кетишдан қўрқишади ёки улар сездирмасдан ҳужум қилишни хоҳлашади. Шундай қилиб, “3I/ATLAS”, Лебнинг сўзларига кўра, ўзини худди Ерга яширинча учишни режалаштираётгандек тутмоқда.

Ҳимояга тайёрланиш керакми?

– Объект коинот кемаси эканига бир нечта “далиллар” мавжуд, – дейди олим.

Биринчидан, “3I/ATLAS” бошқа маълум юлдузлараро жисмларга қараганда тезроқ ҳаракат қилмоқда. Яқин келажакда ҳеч қандай уринишлар уни ушлай олмайди.

Иккинчидан, унинг траекторияси Юпитер, Марс ва Венера яқинидан ўтади, уларнинг орбитасига кузатувчи сунъий йўлдошларни учириш мумкин.
Ниҳоят, октябрь ойининг охирида бошқа тизимдан келган “меҳмон” Қуёшнинг нариги томонидан Ерга яқинлашади. Бу “объектнинг максимал ёрқинлиги даврида” уни ерга асосланган телескоплар билан кузатишни қийинлаштиради.

– Бундан ташқари, Қуёш ёрдамида “3I/ATLAS” тўхташ ҳаракатини амалга ошириб, ноябрь ойининг охири – декабрь ойининг бошларида Ер ҳудудига етиб бориши мумкин, – дейди Ави Леб. – Агар гипотеза тўғри чиқса, оқибатлар инсоният учун ҳалокатли бўлиши мумкин.

Ави Лебнинг баъзи ҳамкасблари бир томондан унинг жамоатчилик эътиборини коинотшуносликка қаратишга уринаётганини таъкидласа, иккинчи томондан, у ўзининг дадил гипотезалари билан фанни янада обрўсизлантираётганини таъкидлашмоқда.

– Дарвоқе, у ўз обрўсини сақлаб қолишга имкон бор. Бунинг учун унинг башоратлари тўғри чиқиб,  ўзга сайёраликлар ҳақиқатан ҳам учиб келиши керак. Нима бўлиши эса  ноябрь ойида маълум бўлади, – демоқда олимлар.

С.Раҳимов, ЎзА