“Hadallıq atawı”nıń arealı keńeymekte

Ózbekstanda korrupciyaǵa qarsı gúresiw boyınsha “Hadallıq atawı” ((Islands of Integrity) metodologiyasınıń ekinshi basqıshı iske qosıldı. Bul qatnas mámlekettiń bir qatar aymaqlarında burın ámeliy nátiyjelerin kórsetken jergilikli basqarıw modelin keńeytiwdi názerde tutadı.
Tórtkúl rayonında korrupciyaǵa qarsı gúresiwdiń xalıqaralıq kólemde tán alınǵan usı “Hadallıq atawı” metodologiyasın engiziwdiń ekinshi basqıshına start berildi.
Ilajǵa milliy hám xalıqaralıq birge islesiwshiler, sonıń ishinde, Qaraqalpaqstan Respublikası Joqarǵı Keńesiniń Sud-huqıq máseleleri hám korrupciyaǵa qarsı gúresiw komitetiniń baslıǵı A.Atajanov, Korrupciyaǵa qarsı gúresiw agentligi direktorınıń orınbasarı U.Toxtasheva, Tórtkúl rayonı hákimi I.Xudaybergenov, BMSh Rawajlanıw baǵdarlamasınıń Ózbekstandaǵı turaqlı wákili Akiko Fujii hám Evropa Awqamınıń Ózbekstandaǵı Delegaciyasınıń Ekinshi xatkeri hám birge islesiw bóliminiń baslıǵı Xristos Ma qatnastı.
Ekinshi basqısh 2024-2025-jılları Vobkent rayonı, Jizzaq qalası hám Mırza Ulıǵbek rayonında ótkerilgen dáslepki tájiriybege tiykarlanıp ámelge asırılmaqta. Birinshi basqısh sheńberinde jergilikli hákimiyat uyımları mámleketlik basqarıwdıń korrupciyaǵa eń beyim tarawlarında korrupciya qáwip-qáterlerin anıqlaw, ishki tártip-qaǵıydalardı qayta kórip shıǵıw hám jergilikli sharayatlarǵa sáykes keletuǵın ámeliy sheshimlerdi kelisip alıw ushın bir qatar sistemalı seminarlar sheńberinde birgelikte jumıs alıp bardı. Nátiyjede, hár bir tájiriybe aymaǵı óziniń 2025-2026-jıllarǵa mólsherlengen Strategiyalıq jol kartasın hám Háreketler rejesin islep shıqtı. Bul hújjetlerde mámleketlik uyımlardıń kúndelikli jumısında korrupciya qáwpin azaytıw boyınsha anıq qádemler belgilep qoyılǵan. Bul rejeler jergilikli lawazımlı shaxslardıń ózleri tárepinen islep shıǵılǵanlıǵı sebepli, olar haqıyqıy ámeliyatqa tiykarlanadı hám kúshli jergilikli qatnas hám nátiyje ushın juwapkershilik támiyinlenedi.
Bul tájiriybege súyenip, Ózbekstan 2026-jılı bul qatnastı jáne altı rayon, yaǵnıy Xorezm wálayatınıń Xazarasp rayonı, Nawayı wálayatınıń Kenimex rayonı, Samarqand wálayatınıń Jambay rayonı, Ferǵana wálayatınıń Altıarıq rayonı, Namangan wálayatınıń Pop rayonı hám Qaraqalpaqstan Respublikasınıń Tórtkúl rayonında qollanbaqta. Bunnan maqset – sınaq basqıshınan alınǵan sabaqlardı qollanıw hám hadallıq ámeliyatın jergilikli hákimliklerdiń kúndelikli jumısına aylandırıw bolıp tabıladı.
Evropa Awqamınıń qarjılay járdeminde hám Korrupciyaǵa qarsı gúresiw agentligi hám Korrupciyaǵa qarsı gúresiw milliy keńesi menen tıǵız birge islesiwde BMSh Rawajlanıw baǵdarlamasınıń usı metodologiyanı Ózbekstan sharayatına beyimlestirip, aymaqlarda kózqarastı engiziwdi qollap-quwatlaytuǵın korrupciyaǵa qarsı gúresiw boyınsha qánigelerdiń milliy toparın tayarladı.
Názerde tutılǵan bul keńeytilgen basqısh ishki tártip-qaǵıydalardı jetilistiriw, sanlı qadaǵalawdı kúsheytiw hám jergilikli dárejede korrupciyanıń aldın alıwda jámiyetshiliktiń jáne de belsene qatnasın xoshametlewge qaratıladı.
Maǵlıwmat ushın: Korrupciyaǵa qarsı gúresiw boyınsha “Hadallıq atawı” metodologiyası xalıqaralıq kólemde tán alınǵan kózqaras bolıp, Oraylıq, Shıǵıs hám Qubla-Shıǵıs Evropanıń 11 mámleketinde jáne 30 dan aslam jergilikli basqarıw uyımlarında qollanılǵan. 2011-jılı usı metodologiya “BMShtıń mámleketlik xızmetine qosqan úlesi ushın” sıylıǵına (BMShtıń Mámleketlik xızmet sıylıǵı) iye boldı hám Venadaǵı Xalıqaralıq korrupciyaǵa qarsı gúresiw akademiyası hám Gaaga jergilikli basqarıw akademiyası sıyaqlı abıraylı mákemelerde oqıtılmaqta.
Bul metodologiya tek ǵana ayırım shaxslardı jazalawǵa itibar qaratıwdıń ornına, jergilikli hákimiyat uyımlarına óz sistemalarındaǵı ázzi táreplerdi anıqlaw hám jergilikli sharayat hám baslamalardı esapqa alǵan halda islep shıǵılǵan ámeliy sheshimlerdi engiziwge járdem beredi. Ózbekstanda bul metodologiya Ózbekstan Respublikası Korrupciyaǵa qarsı gúresiw agentligi hám BMSh Rawajlanıw baǵdarlamasınıń Evropa Awqamı tárepinen qarjılandırılıp atırǵan “Ózbekstanda korrupciyaǵa qarsı milliy ekosistemanı bekkemlew” birgeliktegi joybarı sheńberinde ámelge asırılmaqta.
Qaraqalpaqstan xabar agentligi