Xalıqtı hám awıl xojalıǵın dizimge alıw sheńberinde puqaralardan onlayn sorawnamanı toltırıwǵa baylanıslı túrli sorawlar kelip túspekte.
Milliy statistika komiteti tárepinen xalıqtan eń kóp kelip túsip atırǵan sorawlar tiykarında rásmiy túsinikler berilip barılmaqta.
Atap aytqanda:
– Ne ushın qalada kóp qabatlı turaq jaylarda jasaytuǵınlardan da sorawnamada awıl xojalıǵı bar yamasa joq ekenligi soralmaqta?
– Ayırım puqaralarda qalada jasaytuǵınına qaramastan, qosımsha túrde jer yamasa awıl xojalıǵı jumısı bar bolıwı múmkin. Sol sebepli sorawlar ámeldegi jaǵdaydan kelip shıqqan halda toltırıladı.
– Kóshe yamasa máhálle dizimde kórsetilmey atır. Ne islew kerek?
– Bul jaǵdayda úlken itimal menen máhálle tańlanıwınan aldın elatlı punkt, yaǵnıy qala, qalasha, awıllıq elatlı punkt belgilenbegen. Dáslep elatlı punktti tańlap, soń máhálle yamasa kóshe atın izlew kerek. Eger bar bolmasa, qolda kirgiziw imkaniyatı bar.
– Nege dizimge alıw sorawnamasında turaq jay hám kóshpes múlkke baylanıslı úy neden qurılǵanı, onıń jaǵdayı hám basqa da tárepleri boyınsha sorawlar kóp?
– Xalıqaralıq ámeliyatqa bola, xalıq hám turaq jay fondın dizimge alıw ilajları birgelikte ótkeriledi. Ózbekstanda bolsa bunday keń kólemli xalıqtı dizimge alıw ilajı sońǵı 37 jıl dawamında ótkerilmegen. Sol sebepli, sorawnamaǵa turaq jay fondına baylanıslı sorawlar da kirgizilgen. Sorawnamadaǵı bul sorawlar Birlesken Milletler Shólkemi Xalıqtanıw qorı hám basqa da xalıqaralıq shólkemlerdiń usınısları tiykarında, sonday-aq, xalıqaralıq ekspertlerdiń qatnasıwında islep shıǵılǵan.
Áne usı maǵlıwmatlar tiykarında keleshekte turaq jay siyasatın qáliplestiriw, infrastrukturanı rawajlandırıw hám kommunallıq xızmetlerdiń sapasın jaqsılaw boyınsha áhmiyetli qararlar qabıl etiledi. Sol sebepli sorawlar sanınıń biraz kóp bolıwı keleshekte anıq hám isenimli statistika qáliplestiriw ushın zárúr.
– Ne ushın sertifikatta 4-28-fevral kúnleri qayta dizimnen ótkeriliwi múmkinligi haqqında eskertiw bar?
– Sorawnamanı toltırıw procesinde ayırım sorawlarǵa anıq emes, tolıq emes yamasa óz-ara qarama-qarsı juwaplar kirgizilgen jaǵdayda maǵlıwmatlardı anıqlastırıw zárúrligi júzege keliwi múmkin. Sonday-aq, ayırım jaǵdaylarda sorawnama asıǵıslıq penen yamasa tek ǵana sertifikat alıw maqsetinde tolıq toltırılmastan jiberiliwi itimalı bar.
Dizimge alıw procesinde toplanǵan maǵlıwmatlar rayon, qala hám wálayatlar kesiminde sociallıq-ekonomikalıq siyasattı islep shıǵıw, aymaqlardı rawajlandırıwdı rejelestiriw, infrastrukturanı jaqsılaw hám xalıqqa kórsetiletuǵın xızmetlerdiń sapasın arttırıwda ayrıqsha áhmiyetke iye. Sol sebepli maǵlıwmatlardıń anıq hám isenimli bolıwı ayrıqsha áhmiyetke iye.
– Men kireyde turaman. Jaqında ijarashı maǵan qońıraw etip, usı mánzilden dizimnen ótpewdi soradı. Sonda men turaqlı jasaw ornımnan dizimnen ótemen be?
– Eger siz ijarada jasap atırǵan bolsańız, xalıq diziminen házirgi waqıtta jasap atırǵan, yaǵnıy ijaradaǵı mánzilińiz boyınsha ótiwińiz kerek.
Ijarashınıń “bul mánzilden dizimnen ótpeń” degeni dizimnen ótiw talapların biykarlamaydı. Shaxs real qay jerde jasap atırǵan bolsa, sol mánzil boyınsha esapqa alınadı – múlk kimge tiyisli ekenligi áhmiyetli emes.
Bul aymaqta haqıyqıy xalıqtıń sanın, sociallıq infrastrukturaǵa bolǵan real talaptı (mektep, baqsha, emlewxana, transport) anıqlaw ushın zárúr.

M.Komilova, ÓzA