Neft bazarında tórt kúnlik baha ósiminen keyin usı háptede kórsetkish biraz tómenledi. Bul bir tárepten Venesuela neft eksportın qayta tiklep atırǵanı menen baylanıslı bolsa, ekinshi tárepten Iran boyınsha qáweterler jaǵdayǵa ayrıqsha tásir etpekte. “Brent” sortlı nefttiń bahası barrel ushın 65,38 dollar átirapında, AQShtıń “West Texas Intermediate” (WTI) nefti bolsa 61,03 dollarǵa bahalanbaqta.
Keyingi waqıtları “Brent” hám “WTI” bahaları shama menen 9,2 procentke kóterilgen edi, bul bolsa Iran ishindegi ǵalabalıq narazılıqlar hám jetkerip beriwdegi úzilis qáwpi sebepli júzege kelgen geosiyasiy qáwip jaǵdayınan derek beredi. Iran OPEKtiń tórtinshi iri neft islep shıǵarıwshısı bolǵanı ushın bul mámlekettegi siyasiy tınıshsızlıq bazardı ózgeriwsheń dep esaplawǵa iytermelemekte.
Ekspertlerdiń pikirinshe, házirshe narazılıqlar úlkeniń tiykarǵı neft islep shıǵarıw aymaqlarına tarqalmaǵan.
Házirgi qáwip tiykarınan siyasiy hám logistika mashqalaları menen baylanıslı bolıp, haqıyqıy óndirislik úzlislerdi keltirip shıǵarmaydı.
Venesuelada bolsa jaǵday qarama-qarsı tárepke ózgermekte: Qurama Shtatlar menen erisilgen kelisim tiykarında eki supertanker hár biri shama menen 1,8 million barrel neft penen porttan jónep ketti – bul uzaq waqıt toqtap qalǵan eksporttıń dáslepki belgileri bolıwı múmkin. Usı jol menen globallıq támiynattaǵı boslıqlardı toltırıwǵa urınıwlar kúsheymekte.
Bazardıń házirgi jaǵdayı sonı kórsetpekte, neft bahaları tiykarınan usınıs-talap teńsalmaqlıǵı menen emes, al geosiyasiy qáweterler hám globallıq siyasattaǵı anıqsızlıq penen qáliplespekte. AQSh qoymaxanalarındaǵı neft rezervleri kútilmegende 5,23 million barrelge artqanı da bazardı turaqlastırıwǵa xızmet etpekte.
Juwmaqlap aytqanda, bahalar boyınsha qısqa múddetli ósim Iran menen baylanıslı siyasiy qáwip-qáterler sebepli júzege kelgen bolsa da, globallıq támiynat aǵımlarınıń tiklenip atırǵanı, atap aytqanda, Venesuelanıń eksportı qaytıp atırǵanı sebepli bahalar endi turaqlasıw jolına kirip atırǵanday kórinbekte.

Musulmon Ziyo, ÓzA