Tashkent qalasında Kóp funkciyalı inklyuziv-resurs orayı, Qaraqalpaqstan Respublikası hám wálayatlarda birewden Kóp funkciyalı inklyuzivlik-resurs mektepleri shólkemlestiriledi

Ózbekstan Respublikası Ministrler Kabineti “Ayrıqsha bilimlendiriw mútájlikleri bolǵan balalarǵa sapalı bilim alıw imkaniyatın jaratıw, olardı jámiyetke integraciyalaw hám individuallıq rawajlanıwın qollap-quwatlaw ilajları haqqında” qarar qabıl etti.
Oǵan muwapıq, Tashkent qalasında Sociallıq qorǵaw milliy agentligi sistemasındaǵı Kóp funkciyalı inklyuzivlik-resurs orayı hám Qaraqalpaqstan Respublikası hám wálayatlarda birewden ayrıqsha bilimlendiriw mútájlikleri bolǵan balalar ushın qánigelestirilgen mektep yamasa mektep-internatlar negizinde Kóp funkciyalı inklyuzivlik-resurs mektepleri shólkemlestiriledi.
Qararǵa bola, tómendegiler Inklyuzivlik oraydıń tiykarǵı wazıypaları etip belgilendi:
ayrıqsha bilimlendiriw mútájlikleri bolǵan balalardıń imkaniyatları hám talapların esapqa alǵan halda oqıtıw hám kásipke úyretiw, olardı inklyuzivlik bilimlendiriw ortalıǵına tayarlaw hám sociallıq beyimlestiriw;
ayrıqsha bilimlendiriw mútájlikleri bolǵan balalardıń individuallıq bilimlendiriw rejeleri hámde individuallıq rawajlanıw kartaları boyınsha talaplardı islep shıǵıw, tájiriybeden ótkeriw hám orınlarda engiziliwin monitoring etip barıw;
mámleketlik bilimlendiriw shólkemlerinde, sonıń ishinde, inklyuzivlik bilimlendiriw jolǵa qoyılǵan mekteplerde ayrıqsha bilimlendiriw mútájlikleri bolǵan balalar menen isleytuǵın pedagoglarǵa orınlarǵa shıǵıp ámeliy járdem kórsetiw hám kóshpeli oqıw-seminarlar ótkeriw;
arnawlı pedagoglar ushın ámeliy stajirovka hám oqıw-seminarlardı shólkemlestiriw;
arnawlı pedagoglardıń jumısına talaplardı belgilew, olardıń bilim hám kónlikpesin bahalaw metodologiyasın islep shıǵıw hámde kásiplik sertifikatlaw;
ayrıqsha bilimlendiriw mútájlikleri bolǵan balalardıń bilim alıwı ushın zamanagóy metodikalar, oqıw-didaktikalıq materiallar hám assistiv qurallardı tájiriybe-sınaqtan ótkeriw hám ámeliyatqa engiziw;
ayrıqsha bilimlendiriw mútájlikleri bolǵan balalardı qollap-quwatlaw maqsetinde olarǵa reabilitaciyalıq, korrekciyalıq hám psixologiyalıq-pedagogikalıq xızmetlerdi kórsetiw.
Inklyuziv mekteplerdiń tiykarǵı wazıypaları etip tómendegiler belgilendi:
ayrıqsha bilimlendiriw mútájlikleri bolǵan balalardıń imkaniyatları hám talapların esapqa alǵan halda oqıtıw hám kásipke úyretiw, olardı inklyuziv bilimlendiriw ortalıǵına tayarlaw hám sociallıq beyimlestiriw;
arnawlı pedagoglarǵa ornına shıǵıp ámeliy járdem kórsetiw hám kóshpeli oqıw-seminarlar ótkeriw;
arnawlı pedagoglar ushın ámeliy stajirovka hám oqıw-seminarlardı shólkemlestiriw;
ayrıqsha bilimlendiriw mútájlikleri bolǵan balalardı qollap-quwatlaw maqsetinde korrekciyalıq hám psixologiyalıq-pedagogikalıq xızmetlerdi kórsetiw;
ayrıqsha bilimlendiriw mútájlikleri bolǵan balalardıń ata-anaları ushın pedagogikalıq hám psixologiyalıq kónlikpelerdi arttırıwǵa qaratılǵan arnawlı kurslardı shólkemlestiriw.
2026-2027-oqıw jılınan baslap Inklyuzivlik oray quramında tájiriybe-sınaq tárizinde inklyuzivlik-korrekciyalıq mektep jumısı jolǵa qoyıladı hám onda bilimlendiriw procesi tómendegi tártipte shólkemlestiriledi:
baslawısh klasslar ushın oqıwshılardı beyimlestiriw, bilimlendiriw hám qarım-qatnas kónlikpelerin qáliplestiriw hám rawajlandırıw, sonday-aq, individuallıq bilimlendiriw rejesi tiykarında korrekciyalıq hám qosımsha sabaqlardı óz ishine alǵan inklyuzivlik klasslardıń jumısı jolǵa qoyıladı;
orta hám joqarı klasslarda individuallıq bilimlendiriw rejesi tiykarında pán, kásip hám korrekciyalıq shınıǵıwlar ótkeriledi;
inklyuzivlik-korrekciyalıq mekteptiń orta hám joqarı klasslarında ayrıqsha bilimlendiriw mútájliklerine iye bolǵan 8 oqıwshı ushın 1,0 birlik esabınan pedagog lawazımı, baslanǵısh inklyuzivlik klasslarda 14 oqıwshı ushın 1,0 birlik esabınan pedagog lawazımı, orta hám joqarı klasslarda 20 ayrıqsha bilimlendiriw mútájliklerine iye bolǵan oqıwshılar ushın 1,0 birlik esabınan járdemshi pedagog lawazımı shtat birlikleri ajıratıladı.
Inklyuzivlik orayda jumıs alıp barıp atırǵan texnikalıq hám xızmet kórsetiwshi xızmetkerlerdiń lawazım aylıqlarına 50 procent, qalǵan barlıq xızmetkerlerdiń lawazım aylıqlarına 100 procent muǵdarında byudjet qarjıları esabınan hár aylıq ústemeler tólenedi.
Inklyuzivlik oray ayrıqsha bilimlendiriw mútájlikleri bolǵan balalardıń individuallıq bilimlendiriw rejeleri hám individuallıq rawajlanıw kartaların arnawlı mekteplerde engiziliwi hám júrgiziliwin tallap baradı hám orınlarǵa shıqqan halda úyrenip baradı.
Inklyuzivlik orayda:
ulıwma bilim beriw mektepleriniń inklyuzivlik klasslarında bilim alıwshı mayıplıǵı bolǵan oqıwshılar ushın tiykarǵı mekteptegi sabaqlarına qosımsha pán, kásip hám korrekciyalıq shınıǵıwlar jolǵa qoyıladı;
2026-jıl 1-oktyabrden baslap mámleketlik bilimlendiriw shólkemleriniń arnawlı pedagogları ushın ámeliy stajirovkalar shólkemlestiriledi.
2027-jıl 1-yanvardan baslap Inklyuzivlik orayda mámleketlik bilimlendiriw shólkemleri arnawlı pedagoglarınıń bilim hám kónlikpesin bahalaw ushın arnawlı pedagoglardı kásiplik sertifikatlaw sisteması engiziledi.
ÓzA