Ózbekstan Ishki isler ministrligi delegaciyası Qıtayǵa ámeliy saparı sheńberinde jámiyetlik qáwipsizlikti támiyinlew, kiberjınayatshılıqqa qarsı gúresiw, zamanagóy texnologiyalardı ámeliyatqa engiziw hám kadrlar tayarlaw tarawında Qıtaydıń aldınǵı tájiriybesin úyreniw maqsetinde bir qatar ushırasıw hám ámeliy ilajlarda qatnastı.

Eki mámleket arasında qáwipsizlik tarawındaǵı óz-ara birge islesiwdi bunnan bılay da bekkemlewge xızmet etetuǵın nátiyjeli sóylesiw hám tájiriybe almasıw ámelge asırıldı.
Ishki isler ministri Aziz Toshpwlatov Qıtay Xalıq Respublikası jámiyetlik qáwipsizlik ministri mırza Van Syaoxun menen eki tárepleme ushırasıw ótkerdi.
Sóylesiw dawamında Ishki isler ministrligi hám Jámiyetlik qáwipsizlik ministrligi arasındaǵı ámeliy birge islesiwdi bekkemlew, transmilliy hám málimleme texnologiyaları tarawındaǵı jınayatshılıqqa qarsı gúresiw, jámiyetlik tártipti hám qáwipsizlikti támiyinlew, sonday-aq, óz-ara tájiriybe almasıw hám kadrlar tayarlaw sıyaqlı eki tárepleme birge islesiwdi rawajlandırıw perspektivalarına baylanıslı máseleler dodalandı.
Sapar baǵdarlamasına muwapıq mámleketimiz delegaciyası Qıtay Jámiyetlik qáwipsizlik ministrliginiń Birinshi izertlew institutında bolıp, ol jerde qáwipsizlik tarawında engizilip atırǵan ilimiy-ámeliy qollanbalar, sanlı texnologiyalar hám málimleme bazaların basqarıw sistemaları menen tolıq tanıstı.
Institut qánigeleri tárepinen Ózbekstan delegaciyasına qollanılıp atırǵan innovaciyalıq programmalıq támiynat, intellektuallıq videoanaliz, izlew hám operativ-izlew jumısına baylanıslı qollanbalar sıyaqlı baǵdarlardaǵı jetiskenlikler haqqında prezentaciya ótkerildi.
QXR JQM Kiberjınayatlarǵa qarsı gúresiw basqarmasına sapar etiw de áhmiyetli máselelerden biri boldı. Basqarma basshıları menen bolıp ótken ushırasıwda global dárejede ósip baratırǵan kiberhújimler, elektron aldawshılıq, jeke maǵlıwmatlar qáwipsizligi hám sanlı ekonomikanı qorǵaw máseleleri dodalandı.
Qıtay tárepi ózleriniń kiber qáwiplerdi erte anıqlaw platformaları, elektron tólemler tarawındaǵı aldawshılıqqa qarsı texnologiyalar, internet monitoringi hám qáwip-qáterlerdi bahalaw sisteması sıyaqlı aldınǵı sheshimlerin kórsetti. Ózbekstan delegaciyasınıń wákilleri bul ámeliyatlardı mámleketimiz kiberqáwipsizlik sistemasın jetilistiriwde qollanıw imkaniyatların dodaladı.
Ilaj dawamında delegaciya Pekin qalası Jámiyetlik qáwipsizlik byurosınıń Huqıq qorǵaw hám tergew isleri orayında bolıp, ol jerde jınayat hádiyselerin sanlı modellestiriw, kriminalistika ekspertizalarınıń jańa túrleri, hújjetler hám audio-video dálillerdi avtomatlastırılǵan tárizde tallaw sıyaqlı zamanagóy texnologiyalar menen jaqınnan tanıstı.
Bunnan tısqarı, QXR Jámiyetlik qáwipsizlik universitetine sapar ámelge asırılıp, kadrlar tayarlawdıń zamanagóy modelleri, oqıw kursları, ámeliy sabaqlardı shólkemlestiriw tájiriybesi úyrenildi.
Guandun provinciyası Jámiyetlik qáwipsizlik departamentide delegaciyaǵa aymaqlıq qáwipsizlikti támiyinlew, jámiyetlik tártipke bolǵan qáwip-qáterlerdi monitoring etiw, jol háreketi qáwipsizligin jaqsılaw hám operativ oraylardı basqarıw sistemaları haqqında maǵlıwmat berildi.
Shenchjen qalasında bolsa delegaciya zamanagóy texnikalıq baǵdarlardıń bir qatar áhmiyetli obektlerin kózden ótkerdi.
Delegaciya 15-Pútkil Qıtay sport oyınlarınıń jabılıw máresiminde qatnasıp, ǵalabalıq ilajlarda qáwipsizlikti támiyinlewdiń iri kólemli modeli menen tanıstı.
Sapar etiwdiń juwmaqlawshı bóliminde “Huawei” kompaniyasınıń “Songshan Lake” ilimiy-texnologiyalıq kampusında intellektuallıq qadaǵalaw hám monitoring platformaları, informaciyalıq qáwipsizlik sheshimleri, policiya sisteması ushın sanlı basqarıw platformaları, jámiyetlik qáwipsizlik tarawındaǵı jasalma intellekt texnologiyalarınıń imkaniyatları kórsetildi.
Bul sapar etiw eki mámleket arasında qáwipsizlik tarawındaǵı qatnasıqlardı jańa basqıshqa alıp shıǵıw, ámeliy tájiriybe hám aldınǵı texnologiyalardı mámleketimizde engiziwde ámeliy áhmiyetke iye boldı.

N.Abduraimova, ÓzA