20 qurılıs kompaniyası mámleketlik salıq túsiminiń 17 procentin támiyinledi

Ózbekstan Respublikası Salıq komitetiniń maǵlıwmatlarına bola, 2025-jıldıń yanvar-sentyabr aylarında mámleket boylap jumıs alıp barıp atırǵan 30 mıń 384 qurılıs kárxanası mámleketlik byudjetke jámi 6,3 trillion sumnan aslam salıq tólegen.
Bul kórsetkish sońǵı jıllarda qurılıs tarawındaǵı belsendiliktiń artqanı hám ekonomikadaǵı investiciyalıq processlerdiń kúsheygenin ańlatadı.
Ulıwma salıq túsiminiń 16,7 procenti, yaǵnıy 1 trillion sumnan aslam bólegi 20 iri qurılıs kompaniyasınıń úlesine tuwra kelmekte.
Bul jetekshi kárxanalardıń jámi tovar aylanısı 18 trillion sumnan aslam bolıp, olar tárepinen paydalanılǵan salıq jeńillikleri 328,5 milliard sumdı quraǵan.
Bul sanlar tarmaqta koncentraciya joqarı ekenin, yaǵnıy bazardıń úlken bólegi ayırım iri qatnasıwshılardıń qolında ekenin kórsetedi. Sonıń menen birge, mámleket tárepinen jeńillikler arqalı olardıń investiciyalıq belsendiligin qollap-quwatlaw tendenciyası da baqlanbaqta.
Jıynalǵan salıqlar tómendegishe bólistirildi. Qosımsha qun salıǵı (QQS) – 512,1 milliard sumdı, fizikalıq táreplerden alınatuǵın dáramat salıǵı – 192,2 milliard sumdı, sociallıq salıq – 180,6 milliard sumdı, payda salıǵı – 153,9 milliard sumdı, basqa túrdegi salıqlar – 27,2 milliard sumdı quraydı.
Bunnan kórinip turǵanınday, qurılıs tarawındaǵı tiykarǵı salıq deregi – QQS esaplanadı. Bul tarawda tovar aylanısı hám material qárejetleri úlken bolǵanı ushın QQS úlesi joqarı bolıwı tábiyǵıy jaǵday.
Itibarlı tárepi, sońǵı eki jılda qurılıs tarawı Ózbekstan ekonomikasınıń eń belsendi tarmaqlarınan birine aylandı. Oraylıq hám jergilikli joybarlar, turaq jay baǵdarlamaları, infrastrukturanı jańalaw jumısları jáne jeke menshik investiciyalardıń kóbeyiwi tarawǵa unamlı tásir kórsetpekte.
Sonıń menen birge, qurılıs materialları importındaǵı ózgerisler hám ishki bazardaǵı bahalardıń dinamikası taraw paydasına tásir etpekte. Mámleket tárepinen isbilermenlikti qollap-quwatlaw ilajları (jeńillikler, kreditler, mámleketlik buyırtpalar) da joqarı jedellikti támiyinlemekte.
Shahnoza Mamaturopova, ÓzA