Darren Spink: C5+1 C5+3 formasında keńeyiwi múmkin

51

“Henry Jackson Society” analitikalıq orayınıń ilimiy xızmetkeri Darren Spink AQSh hám Oraylıq Aziya mámleketleri arasındaǵı qatnasıqlardı rawajlandırıw perspektivası haqqındaǵı pikirleri menen ortaqlastı.

– Menińshe, bul retki sammit Oraylıq Aziya menen birge Qubla Kavkazdıń ústinligin de atap ótedi. Yaǵnıy, C5+1 aqırında C5+3 formasına keliwi, formatqa Ázerbayjan, Armeniya hám Gruziya da qosılıwı múmkin. Bul mámleketler Oraylıq Aziya mámleketleri sıyaqlı Orta koridordı rawajlandırıwda áhmiyetli orın iyeleydi.
Ekinshiden, Amerika milliy mápi hám támiynat shınjırı qáwipsizligi ushın Oraylıq Aziya turmıslıq áhmiyetke iye ekeni barǵan sayın ayqınlaspaqta. AQSh Prezidenti keyingi úsh jılda bul region menen baylanıslardı bekkemlew niyetin bildiredi. Bunda aldınǵı administraciyalardıń tájiriybesine súyenedi. Yaǵnıy, tek ǵana baylanıslardı saqlap qalıw emes, al sheriklikti rawajlandırıw ushın anıq qádemler taslanadı. Usı kózqaras óz-ara paydalı – Oraylıq Aziya mámleketleriniń ekonomikası hám siyasiy tásirin bekkemleydi, Qurama Shtatlarǵa bolsa óziniń strategiyalıq mápin qorǵaw imkaniyatın beredi.
Úshinshi másele – tranzit jónelislerin diversifikaciyalaw kózqarasınan Orta koridordıń áhmiyetin bahalaw. Bul processte tek mámleketlik emes, al jeke menshik sektordan da investiciya tartıwǵa ayrıqsha itibar qaratıladı. Nátiyjede áhmiyetli minerallar boyınsha sóylesiwdi rawajlandırıw imkaniyatı payda boladı hám Oraylıq Aziyada da, Qurama Shtatlarda da ekonomikalıq ósiw xoshametlenedi.
AQSh texnologiya, innovaciya hám mineral qazıp alıw menen tikkeley baylanıslı bolmaǵan tarawlarǵa da investiciya kirgizedi.
Házir eki tiykarǵı baǵdardı belgilew múmkin. Birinshiden, siyrek ushırasatuǵın jer elementleri hám áhmiyetli minerallardı qazıp alıw, qayta islew. Ekinshiden, transport infrastrukturasın rawajlandırıw.
Bunnan tısqarı keleshekte bajı tártibin ápiwayılastırıwǵa kelisiliwi hám itimal Jekson-Venik dúzetiwi biykar etiliwi múmkin.
Eger Prezident Donald Tramp bul eskirgen qaǵıydanı ózgertiwdi ashıq-aydın qollap-quwatlasa, bul áhmiyetli qarar bolar edi. Demek, qarar atqarıwshı emes, al nızam shıǵarıwshı hákimiyatqa tiyisli. Sonıń ushın kóp nárse Prezidenttiń Kaspiy regionı haqqındaǵı kózqarası hám eski sheklewdi qayta kórip shıǵıw zárúrligin qollap-quwatlaytuǵın Kongress basshıları, atap aytqanda, Respublikashılar partiyası aǵzalarınıń poziciyasına baylanıslı.
Qullası, Qurama Shtatlar Oraylıq Aziya hám Qubla Kavkaz benen sheriklik boyınsha anıq strategiya islep shıǵıwı maqsetke muwapıq. Bunday hújjet Amerika sanaatı ushın júdá áhmiyetli esaplanǵan investiciya hám siyrek ushırasatuǵın jer elementleriniń qáwipsiz tranzitin názerde tutadı.

ÓzA