Paytaxtımızda “Ózbekstannıń demokratiyalıq rawajlanıwında puqaralıq jámiyetiniń ornı: global shaqırıqlar hám perspektivalar” atamasında xalıqaralıq konferenciya bolıp ótti.

Konferenciya Demokratiyalıq processlerdi tallaw orayı tárepinen 15-sentyabr – Xalıqaralıq demokratiya kúni múnásibeti menen BMShtıń Ózbekstandaǵı wákilxanası, BMSh Rawajlanıw baǵdarlaması, Evropada Qáwipsizlik hám birge islesiw shólkemi (EQBSh), sonday-aq, “Yuksalish” háreketi, “Rawajlanıw strategiyası” orayı hám Mámleketlik emes kommerciyalıq emes shólkemlerdiń milliy associaciyası menen birgelikte shólkemlestirildi. Onda Shveycariya, Polsha, Yaponiya, Túrkiya, Ázerbayjan, Qazaqstan sıyaqlı mámleketlerdegi “aqıl orayları”nan kelgen xalıqaralıq ekspertler, mámleketimizdegi bir qatar puqaralıq jámiyeti, ilimiy-izertlew institutları hám mámleketlik uyımlardıń wákilleri, qánigeler qatnastı.
Ilajdı Demokratiyalıq processlerdi tallaw orayınıń direktorı Azamat Pardaev kiris sóz benen ashıp, mámleketimizde puqaralıq jámiyeti institutlarınıń jumısın rawajlandırıw, qollap-quwatlaw baǵdarındaǵı háreketlerge toqtap ótti.
Atap ótilgenindey, Ózbekstanda puqaralıq jámiyeti institutları, MKShlardıń jámiyettegi ornı artıp barmaqta. Puqaralıq jámiyeti institutları mámleketimizde ámelge asırılıp atırǵan jámiyetlik-siyasiy hám sociallıq-ekonomikalıq reformalarda, strategiyalıq maqsetlerge erisiw procesinde mámleketlik uyımlar hám shólkemlerge shın mánisinde járdemshi bolıp, jámiyet hám mámleketti baylanıstırıwshı sociallıq kópir wazıypasın atqarmaqta.
Mámleketlik emes kommerciyalıq emes shólkemlerdiń erkin jumıs alıp barıwı ushın huqıqıy tiykarlar bekkemlendi. Bul baǵdarda “Ózbekstan – 2030” strategiyasında ayrıqsha wazıypalar belgilengen, jańalanǵan Konstituciyada bul institutqa óz aldına bap ajıratılıp, konstituciyalıq status berildi.
Búgingi kúnde Ózbekstanda 30 mıńǵa shamalas puqaralıq jámiyeti institutları jumıs alıp barmaqta hám olarda 150 mıńnan aslam puqara miynet etpekte.
Konferenciyada xalıqaralıq shólkemlerdiń wákilleri, ekspertler, sırt mámleketlerden kelgen qánigeler puqaralıq jámiyeti institutlarınıń mámlekettiń rawajlanıwındaǵı, demokratiyalıq processlerdegi ornı, qatnasınıń áhmiyeti haqqında pikir bildirip, bul baǵdarda Ózbekstanda ámelge asırılıp atırǵan reformalar hám olardıń nátiyjelerin keńnen atap ótti.
Atap aytqanda, BMShtıń Ózbekstandaǵı turaqlı wákili Sabine Maxl xanım Ózbekstanda MKShlardı rawajlandırıw baǵdarındaǵı reformalar nátiyjesinde áhmiyetli nátiyjelerge erisilip atırǵanın atap ótti:
– Ózbekstanda puqaralıq jámiyeti institutlarınıń jumısında huqıqıy progress baqlanbaqta. Sonıń ishinde, mámleketlik emes kommerciyalıq emes shólkemlerdi qayta dizimnen ótkeriw hám belgilerin dizimge alıw múddeti 1 aydan 15 kúnge qısqartıldı. Prezident Shavkat Mirziyoev te óziniń shıǵıp sóylegen sózlerinde puqaralıq jámiyeti institutlarınıń mámleketlik basqarıwdaǵı ornına ayrıqsha itibar qaratadı. Búgingi kúnde Ózbekstanda belsendi puqaralıq jámiyeti institutları kóbeymekte. “Ózbekstan – 2030” strategiyasın ámelge asırıwda puqaralıq jámiyeti institutlarınıń belsendiligi artpaqta. Olardıń jumısına aralaspaw, tosqınlıq etpew boyınsha unamlı nátiyjelerge erisilmekte. Sociallıq xızmetler kórsetiw, xalıqtıń mútáj qatlamların qollap-quwatlaw baǵdarındaǵı jumıs úlken áhmiyetke iye. Puqaralıq jámiyeti institutlarınıń jumısında inklyuzivlikti jáne de keńeytiw zárúr. BMSh jámááti Ózbekstannıń MKSh baǵdarında ózine alǵan wazıypalardı orınlawda járdem beriwge bárqulla tayar.
Sonday-aq, konferenciyada shıǵıp sóylegen BMSh Rawajlanıw baǵdarlamasınıń Ózbekstandaǵı turaqlı wákiliniń orınbasarı Anas Fayyad Qarman bunday kólemdegi ilaj Oraylıq Aziya boyınsha birinshi márte Ózbekstanda ótkerilip atırǵanın ayrıqsha atap ótti:
– Búgingi kúnde demokratiyalıq processlerdi kúsheytiw tek ǵana Ózbekstan emes, al Oraylıq Aziya regionınıń turaqlı rawajlanıwı ushın úlken áhmiyetke iye. Bul xalıqaralıq konferenciya da mine usı processlerdi jáne de bekkemlewge xızmet etedi. Ózbekstanda keyingi jıllarda demokratiyalıq reformalar jolında úlken qádemler taslanbaqta, bul processler “Ózbekstan – 2030” strategiyasında ayrıqsha belgilengen. Mámlekette MKShlardıń jumısı jedel rawajlanbaqta. Puqaralıq jámiyeti institutları arasında inklyuzivlikti arttırıw, sociallıq innovaciyalar sistemasın jaratıw hám engiziwde xalıqaralıq birge islesiw úlken áhmiyetke iye. Bizge belgili, búgingi sanlastırıw processleri jámiyetlerdi birlestiriwden kóre kóbirek tarqalıwǵa sebep bolmaqta. Biziń tiykarǵı maqsetimiz demokratiyalıq processlerdiń ámeliy nátiyjesin jámiyetlik turmısta kórsetiw hám onıń turaqlı rawajlanıw processlerine xızmet etiwine erisiwden ibarat.
Ánjumanda “Rawajlanıw strategiyası” orayınıń atqarıwshı direktorı Eldor Tulyakov “Xalıq penen pikirlesiw” principi Ózbekstanda mámleketlik basqarıwdıń kúndelikli standartına aylanǵanın, puqaralarǵa mámleket penen tikkeley pikirlesiw, qarar qabıl etiw processlerine tásir ótkeriw hám nátiyjeni qadaǵalaw imkaniyatı berilip atırǵanın atap ótti. Bul processte ashıq-aydınlıq hám esap beriwdi ámelde támiyinlew baǵdarında ǴXQ, blogerler hám sociallıq tarmaq belsendileriniń qatnasıwı keńeyip atırǵanı, internetke qamtıp alıw 2017-2024-jıllarda 48,7 procentten 93,3 procentke shekem artqanın atap ótti.
Dodalawlarda qatnasıwshılar mámlekette MKShlardı rawajlandırıw, puqaralıq jámiyeti institutlarınıń baǵdarlama hám joybarların qollap-quwatlaw, demokratiyalıq processlerdegi qatnasın keńeytiw, olardıń finanslıq erkinligin támiyinlew baǵdarında ámelge asırılıp atırǵan háreketlerdi ayrıqsha atap ótti. Sırt mámleketlerdiń bul baǵdardaǵı tájiriybeleri boyınsha pikirler bildirildi.
Bul xalıqaralıq ánjuman demokratiya hám puqaralıq jámiyetin kúsheytiwde jergilikli hám sırt el ekspertleri ushın keńnen sóylesiw platforması, óz-ara tájiriybe almasıw maydanı boldı.

Muhtarama KOMILOVA,
ÓzA