ǴXQ hám mámleket arasında tosqınlıqlar artıp barmaqta-Ullı Britaniyada izertlew nátiyjeleri

15-aprel kúni Press Gazette internet basılımında shıqqan maqalada Sheffild Universitetiniń úlken lektorı Jinron Tongtiń Ullı Britaniyada Málimleme Erkinligi nızamınıń orınlanıwına baǵıshlanǵan izertlew nátiyjeleri járiyalandı. Ol 31 jurnalist penen intervyu ótkerip, olardıń tájiriybesin talqıladı.
Tiykarǵı mashqalalar
1. Oraylıq hám jergilikli dárejedegi mámleketlik uyımlardan tikkeley maǵlıwmat alıw menen baylanıslı qıyınshılıqlar:
• Málimleme sorawlarına nızam boyınsha belgilengen 20 kúnlik múddette juwap berilmegen.
• Tiyisli maǵlıwmatlar bolǵan hújjet yaki esabat ornına tek ǵana onıń titul qaǵazı usınılǵan.
• Maǵlıwmat “internette bar” dep soraw biykar etilgen. Biraq, tekserilgende maǵlıwmat internette bolmaǵan.
• Policiya hám densawlıqtı saqlaw sisteması wákilleri maǵlıwmat járiyalanıwınıń jámiyetshilikke tásirinen qorqıp, onı usınbawǵa qarar etken.
2. Baspasóz xızmetleri jumısındaǵı tosqınlıqlar
• Ayırım baspasóz xatkerleri informaciyanı “shıǵarılıwı múmkin bolǵan” hám “múmkin bolmaǵan” dep klassifikaciyalap, maǵlıwmat tarqatıw procesin qadaǵalamaqta.
• Ayırım baspasóz xızmeti xızmetkerleri jurnalistler menen baylanıstan ózin alıp qashıp, olardı maǵlıwmat ushın tikkeley keńes aǵzalarına jibermekte;
• Sorawlarǵa anıq juwap beriwden bilqastan qashıw jaǵdayları júz bergen.
Mámleketlik uyımlar jumısınıń ashıqlıǵın támiyinlew — olardı juwapkershilik penen islewge shaqıradı hám jámiyette nızam ústinligin bekkemleydi. Biraq jurnalistler de inofrmaciyalardı durıs túsiniwi hám onı jámiyetshilikti aljastırıwdan yaki hádden tısqarı unamsız túrde usınbawı kerek. Sonıń ushın, málimleme ashıqlıǵında teń salmaqlılıqtı saqlaw ańsat wazıypa emes. Bul ǵalaba xabar quralları hám mámleketlik uyımlardıń óz-ara húrmet, isenim hám juwapkershilikli tiykarda birge islesiwine baylanıslı.