Konstituciya – xár bir mámlekettiń, onın xalqınıń oy-pikirin, erkin, ruwhın, jámiyetlik sanasın xám mádeniyatın hár tárepleme sáwlelendiriwshi tiykarǵı Nızam bolıp tabıladı.

Ózbekstan Respublikası Ǵárezsizlikke eriskennen keyin insan huqıqları hám erkinlikleri máselesine, olardıń haqıyqıy iske asıwın támiyinlewge ayrıqsha dıqqat awdarıp kelmekte. Konstituciya ózinde insanıylıq ideyasın jámlegen, elimizde izbe-izlik penen ámelge asırılıp atırǵan reformalar-mámleketlik qurılısı tarawında bola ma, jámiyetlik qurılıs, nızamshılıq, sud huqıq sistemasında bola ma, olardıń hámmesin sistemalı túrde bir pútin etip baylanıstırıp turıwshı tiykarǵı buwın – bul insan mápleri bolıp esaplanadı.
Elimizde demokratiyalıq huqıqıy mámleket hám puqaralıq jámiyetiniń ajıralmas bólegi bolǵan insannıń huqıqları menen erkinliklerin nátiyjeli qorǵaw mámleketimiz siyasatınıń baslı baǵdarlarınıń birine aylandı. Bul bolsa mámleketimizdiń tiykarǵı nızamında óz ornın tawıp, onda adam mápi dúnyadaǵı barlıq qádir-qımbatlardan ústin turadı. Konstituciyamızdıń 5-babında insan huqıqları hám erkinlikleriniń ulıwma tán alınǵan xalıq aralıq huqıqıy normaları sáwlelenip, olardıń mámleket tárepinen qorǵalıwı Konstituciyalıq dárejede bekkemlep qoyıldı. Biziń ullı maqsetimiz Konstituciyamızdıń barlıq normalarına sińdirilgen. Onda belgilengen turmıslıq ideyalar hám olar sebepli júzege kelgen normalar tiykarında mámleketimiz suvereniteti hám ǵárezsizligi bekkemlenip barılmaqta. Konstituciya – mámleketlik hákimiyattı dúziw, mámleketlik uyımlardıń jumısın shólkemlestiriwde nızamda belgilengen tiykarǵı qaǵıydaların kórsetiw menen birge, jámiyetlik turmıstıń barlıq tarawlarındaǵı qatnasıqlardıń rawajlanıwı, tınıshlıq hám paraxatshılıqtı támiyinlew, adamlardıń sanası hám oy-pikirleriniń ruwxıy kóterinkilik dárejesiniń negizi bolıp esaplanadı. Konstituciyamız búgingi jedel pát menen ózgerip atırǵan dúnyadaǵı processlerdiń barlıq sınaqlarınan tabıslı ótip kelmekte. Konstituciyamız xalıq mápi ushın xızmet etedi hám is júzinde xalıq biyligin támiyinleydi. Bul tiykarǵı demokratiyalıq princip Konstituciyamızdıń 7-statyasında tastıyıqlanıp, “Xalıq mámleketlik hákimiyattıń birden-bir dáregi” dep kórsetilgen. Haqıyqatında da hár bir demokratiyalıq mámlekettiń Konstituciyalıq tiykarın adam huqıqları menen erkinlikleri quraydı.
Usı kóz-qarastan alǵanda mámleketimiz Konstituciyasınıń “Adam hám puqaralardıń tiykarǵı huqıqları hám erkinlikleri» bólimi ayrıqsha orındı iyeleydi.
Sonday-aq, Konstituciyamızdıń tiykarǵı principleri bóliminde insan, onıń ómiri, erkinligi, ar-namısı, qádir-qımbatı hám basqa da qol qatılmas huqıqları eń joqarı baylıq ekenligi ayrıqsha belgilep qoyılǵan. Ózbekstan Respublikasınıń quramında Qaraqalpaqstan Respublikası óz milliy mámleketshiligin bekkemlep, demokratiyalıq rawajlanıwdıń jańa basqıshına kóterildi.
Qaraqalpaqstan Respublikası suvereniteti Ózbekstan Respublikası Konstituciyası tárepinen kepillenedi hám qorǵaladı. Qaraqalpaqstan Respublikası hákimshilik aymaqlıq dúzilisi máselelerin ózi sheshedi, mámleketlik hákimiyat hám basqarıw uyımlarınıń sistemasın belgileydi, Ózbekstan Respublikası siyasatına say siyasattı júrgizedi. Sol tiykarda jámiyetimizde huqıqıy demokratiyalıq hám ashıq puqaralıq jámiyetin, erkin bazar qatnasıqlarına tiykarlanǵan ekonomikanı qurıw, xalqımız ushın múnásip turmıs sharayatın jaratıwda tiykarǵı nızamımız bekkem tiykar bolıp kelmekte. Konstituciyamız – bizler ushın tek ǵana huqıqıy bir hújjet bolıp qalmastan, al tariyxıy huqıqıy áhmiyetke iye hújjet bolıp esaplanadı.
Solay eken, jámiyetimiz turmısınıń tiykarı bolǵan Konstituciyanı tereń hám hár tárepleme úyreniwimiz, onıń mazmun-mánisine jetip barıp, ómirimizdiń turaqlı ámeliy qollanbasına aylandırıwımız oǵada zárúr.

N.Tairov, Puqaralıq isleri boyınsha Beruniy
rayonlar aralıq sudınıń sudyası
Qaraqalpaqstan xabar agentligi