Múnásibet

Sońǵı jıllarda Ózbekstannıń sırtqı siyasatınıń áhmiyetli baylanıs quralına aylanǵan parlament diplomatiyası hám parlamentleraralıq baylanıslar jáne de kúsheyip barmaqta.
Ótken bes jıl ishinde mámleketimiz Parlamentleraralıq awqam, Ǵárezsiz Mámleketlerdiń Doslıq Awqamı, Evropada qáwipsizlik hám birge islesiw shólkemi parlament assambleyalarına aǵza boldı. Sonday-aq, Shanxay birge islesiw shólkeminiń hayal-qızlar forumı, Oraylıq Aziya mámleketleriniń ekinshi parlamentleraralıq forumı sıyaqlı abıraylı xalıqaralıq ilajlarǵa basshılıq etti.
2025-jıl 5-9-aprel kúnleri Parlamentleraralıq awqamnıń 150-yubiley assambleyasınıń Ózbekstanda ótkeriliwi mámleketimiz ushın úlken áhmiyetke iye. Bul – xalıqaralıq jámiyetshilik tárepinen Ózbekstanda alıp barılıp atırǵan demokratiyalıq reformalar hám parlamentarizmniń rawajlanıwına berilgen joqarı baha bolıp esaplanadı. Ilajda 180 nen aslam mámleket, 15 baqlawshı mámleket jáne 25 ten aslam xalıqaralıq hám parlamentleraralıq shólkemlerden 2 mıńǵa shamalas delegat qatnasıwı kútilmekte.
Májilistiń tiykarǵı teması – “Sociallıq rawajlanıw hám ádillik ushın parlament háreketi” bolıp, onda kámbaǵallıqtı saplastırıw, múnásip miynet sharayatların támiyinlew, sociallıq inklyuziya hám teń huqıqlılıq sıyaqlı áhmiyetli máseleler dodalanadı.
Ilaj Ózbekstan parlamentine xalıqaralıq tájiriybe almasıw, reformalardı kórsetiw hám xalıqaralıq birge islesiwdi bekkemlew imkaniyatın beredi. Qabıl etiliwi kútilip atırǵan deklaraciya hám basqa da áhmiyetli hújjetler bolsa parlamentleraralıq qatnasıqlardı rawajlandırıwǵa xızmet etedi. Sonıń menen birge, bul xalıqaralıq kólemde Ózbekstan parlamentiniń abırayı artıp atırǵanın hám milliy nızam dóretiwshiligi jáne parlamentlik qadaǵalaw tarawında arttırılǵan tájiriybeniń keńnen tán alınıp atırǵanın tastıyıqlaydı.
Ózbekstannıń Parlamentleraralıq awqamǵa aǵzalıǵı 2017-jılı qayta tiklengeninen berli mámleketimiz milliy parlamentarizm hám turaqlı rawajlanıw tarawında úlken tájiriybe topladı. Elimizde ámelge asırılıp atırǵan reformalar xalıqaralıq shólkemler hám sırt mámleketler tárepinen joqarı bahalanbaqta.
Assambleya “Ózbekstan – 2030” strategiyası hám basqa da áhmiyetli baǵdarlamalar sheńberinde mámleketimizde alıp barılıp atırǵan reformalardı keń xalıqaralıq jámiyetshilikke jetkeriw ushın qolaylı platforma bolıp xızmet etedi. Májilis dawamında parlamentlerdiń 2030-jılǵa shekemgi strategiyanı ámelge asırıwdaǵı qatnasıwı, turaqlı rawajlanıw maqsetlerine erisiw, insan huqıqları, gender teńligi, jaslardıń imkaniyatların keńeytiw hám klimattıń ózgeriwine qarsı gúresiwde parlamentler arasındaǵı birge islesiwdi bekkemlew sıyaqlı máseleler dodalanadı.
Ózbekstanda demokratiyalıq reformalar menen sáykes halda ekonomikalıq reformalar da izbe-iz alıp barılmaqta. 2023-jıl dawamında jalpı ishki ónim 6,5 procentke ósip, 115 milliard AQSh dollarına jetti. 2024-jılı bul kórsetkish xalıqtıń jan basına 3093 dollardı quraǵan bolsa, 2025-jılı 3251 dollardı qurawı kútilmekte. Jıllıq inflyaciya 9,8 procentti quradı. Sırt el investiciyalarınıń kólemi bolsa, 34,9 milliard AQSh dollarına jetip, 1,6 esege, taw-kán, neft-gaz, ximiya hám awıl xojalıǵı tarawlarına qaratılǵan investiciyalar 2 esege arttı.
Ulıwmalastırıp aytqanda, Parlamentleraralıq awqamnıń 150-assambleyasınıń Ózbekstanda ótkeriliwi – Prezidentimiz tárepinen ámelge asırılıp atırǵan reformalar hám sırtqı siyasat strategiyasınıń nátiyjeliligine xalıqaralıq jámiyetshiliktiń joqarı isenimi hám tán alınıwınıń ayqın dáliyli bolıp esaplanadı. Sonıń menen birge, bul ilaj mámleketimizdiń ekonomikası hám sociallıq rawajlanıwına unamlı tásir kórsetip, xalıqaralıq birge islesiwdi bunnan bılay da bekkemlewge xızmet etedi.

Ruslan Djumamuratov,
Oliy Majlis Nızamshılıq palatasınıń deputatı.
Qaraqalpaqstan xabar agentligi.