Mámleketimizde baspa jumısı tarawın jetilistiriw, sapalı ádebiyatlardı basıp shıǵarıwdı qollap-quwatlaw, kitapqumarlıq mádeniyatın ǵalaba en jaydırıwǵa qaratılǵan izbe-iz ilajlar ámelge asırılmaqta.

Keyingi tórt jılda baspalardıń sanı 3,5 esege kóbeyip, 590 ǵa jetken. Sonnan jeke menshik baspalar 531 (90 procent) di quramaqta. Baspalardıń óndirislik quwatlılıǵı 2 esege artıp, hár jılı ortasha 11 mıń atamada (aldın 7 mıń) 40 million nusqada kitap basıp shıǵarılmaqta.
Tarawǵa 25 million dollar tikkeley investiciyalar kirgizilip, 2025-jıl 1-yanvardan baslap baspa kárxanaları payda salıǵın tólewden 5 jıl múddetke azat etildi.
Senattıń Jaslar, hayal-qızlar, mádeniyat hám sport máseleleri komitetiniń májilisinde bul haqqında sóz boldı. Tallawlar ámeldegi nızamshılıqtı bunnan bılay da jetilistiriw zárúr ekenligin kórsetkeni atap ótildi.
Atap aytqanda, házirgi waqıtta baspa bas redaktorınıń huqıqıy statusı, oǵan qoyılatuǵın talaplar hám juwapkershiligine baylanıslı normalardıń joq ekenligi ámeliyatta ayırım mashqala hám kemshiliklerdi keltirip shıǵarmaqta. Sonıń ishinde, kitaplarda nızamshılıq hám sociallıq ádep-ikramlılıqqa qayshı keletuǵın, balalardıń jas ózgesheliklerine sáykes kelmeytuǵın, tariyxıy faktler hám medicinaǵa baylanıslı kitaplarda nadurıs maǵlıwmatlardıń basıp shıǵarılıwı, sonday-aq, basıp shıǵarılǵan kitaplar mámleketlik standartlardıń talaplarına sáykes kelmeytuǵını baqlanbaqta. Baspalardıń 248 inde bas redaktor lawazımı joq.
Usınday kemshiliklerdi saplastırıw maqsetinde islep shıǵılǵan “Baspa jumısı haqqında”ǵı Ózbekstan Respublikası nızamına qosımshalar hám ózgerisler kirgiziw haqqında”ǵı nızam májiliste dodalandı.
Nızamda bir qatar jańa normalar belgilenbekte. Atap aytqanda, bas redaktor lawazımına joqarı maǵlıwmatqa hám baspa jumısında keminde úsh jıl jumıs stajına iye bolǵan shaxs tayınlanıwı múmkin ekenligi atap ótilmekte. Onda bas redaktor basılımnıń dóretiwshilik jumısı ushın nızamshılıqqa muwapıq juwapker bolatuǵını belgilenbekte. Bunnan tısqarı, bas redaktor basılımlardıń tematikalıq baǵdarlarınan kelip shıǵıp, tiyisli ekspertler hám ilimpazlardıń yamasa ilimiy-izertlew mákemeleriniń recenziyaların erkin túrde alıw yamasa avtordan (avtorlardan) olardı usınıwdı talap etiw huqıqına iye ekeni belgilenbekte.
Nızamnıń qabıl etiliwi kitaplardıń milliy standartlar tiykarında basıp shıǵarılıwı, kitaplarda nızamshılıqqa hám sociallıq ádep-ikramlılıqqa qayshı mazmundaǵı málimlemeniń tarqatılıwınıń aldın alıw hám baspalardıń sociallıq juwapkershiligin arttırıwǵa xızmet etedi.
Májiliste Gender teńlikke erisiw strategiyasınıń orınlanıw jaǵdayı dodalandı.
Kámbaǵallıqtı qısqartıw hám bántlik, Ishki isler ministrlikleri, Shańaraq hám hayal-qızlar komiteti juwapkerleriniń másele boyınsha málimlemesi tıńlandı.
Senatorlar tárepinen orınlanıwı artta qalıp atırǵan wazıypalardıń orınlanıwın, atap aytqanda, bul baǵdarlardaǵı xalıqaralıq reyting hám indekslerde Ózbekstannıń ornın jaqsılaw ushın jumıslardı bunnan bılay da jedellestiriw maqsetinde tásirsheń ilajlar kóriw boyınsha usınıslar berildi.
Gender teńlikke erisiw strategiyasınıń orınlanıw jaǵdayına baylanıslı áhmiyetli máseleler boyınsha analitikalıq maǵlıwmatlardı Hayal-qızlardıń jámiyettegi rolin arttırıw, gender teńlik hám shańaraq máseleleri boyınsha respublikalıq komissiyaǵa usınıw názerde tutılmaqta.

N.Abduraimova,
ÓzA