Prezident Shavkat Mirziyoev 20-fevral kúni AQShtıń Vashington qalasına ámeliy saparınan soń Tashkentke qaytıp kelip, Qaraqalpaqstan Respublikasında ámelge asırılıp atırǵan reformalardıń nátiyjeliligi hám sociallıq-ekonomikalıq rawajlanıwdıń tiykarǵı wazıypaları boyınsha májilis ótkerdi.
Qaraqalpaqstan óziniń úlken maydanı hám qazılma baylıqlar rezervi menen úlken ekonomikalıq hám investiciyalıq potencialǵa iye. Atap aytqanda, 270 million tonna cement, 256 million kub metr qurılıs hám pardozlaw tasları, 200 million tonna hák, 31 million kub metr keramzit, 30 million kub metr qurılıs qumları, 27 million kub metr gerbish shiyki zatı, 6,9 million tonna shiyshe, 6,5 million tonna gips, 4,3 million tonna vermikulit rezervleri anıqlanǵan.
Sonıń menen birge, qala hám rayonlar, awıllar arasındaǵı aralıq uzaqlıǵı hár bir aymaqtıń salıstırmalı ústinliginen únemli paydalanıp, anıq esap-sanaq penen islewdi talap etedi. Ulıwma, qay jerde salamat ortalıq, qolaylı sharayat, ádil hám ashıq-aydın sistema bolsa, isbilermen sol jerde jumıs islewdi qáleydi, investor da áne usınday aymaqqa qarjı kirgizedi.
Prezentaciyada sońǵı jılları Qaraqalpaqstan ekonomikasında sezilerli ózgerislerge erisilgeni atap ótildi. Sonıń ishinde, 8 jıl aldın aymaq ekonomikası xalıqtıń jan basına kólemi boyınsha eń aqırǵı orında bolǵan bolsa, búgin 7-orınǵa kóterildi. Sanaat óniminiń tek ǵana 4 procenti eksportqa shıqqan bolsa, házir bul kórsetkish 30 procentke jetti. Ulıwma eksport 2016-jılǵa salıstırǵanda 3,5 esege artıp, 2,1 milliard dollardı quradı.
Kelesi 5 jılda aymaq ekonomikasın 102,5 trillion sumǵa (2025-jılı 54,3 trillion sum bolǵan), xalıqtıń jan basına bolsa 51 million sumǵa jetkeriw, sanaat hám xızmetler tarawında 7,2 milliard dollarlıq joybarlardı ámelge asırıw rejelestirilgen.
Barlıq imkaniyatlardı iske qosıp, sanaat, xızmetler hám turizm eksportın 900 million dollarǵa jetkeriw áhmiyetli ekenligi atap ótildi (2025-jılı 435 million dollar bolǵan).
Usı jıldıń aqırına shekem jumıssızlıq dárejesin 4,2 procentke, kámbaǵallıqtı 3,2 procentke shekem azaytıw, Nókis qalası, Qońırat hám Shımbay rayonların hámde 109 máhálleni jumıssızlıq hám kámbaǵallıqtan jıraq aymaqqa aylandırıw maqset etilgen. Qosımsha túrde “awır” kategoriyadaǵı Bozataw, Qanlıkól, Moynaq hám Shomanay rayonların hámde 90 máhállede kámbaǵallıqtı 2 esege qısqartıw wazıypası qoyıldı.
Prezentaciyada investiciyalardı tartıw hám isbilermenlikti rawajlandırıw maqsetinde aymaqqa burın berilgen jeńillikler múddetin sozıw usınısı bildirildi. Prezidentimiz bul usınıstı qollap-quwatladı.
Qaraqalpaqstanǵa tikkeley sırt el investiciyalarınıń kólemin 2,5 esege arttırıw (2025-jılı 2,5 milliard dollar bolǵan) maqset etilgeni atap ótildi.
Aymaq ushın islep shıǵılǵan iri investiciyalıq joybarlar haqqında maǵlıwmat berildi.
Jasalma intellekt tarawı ushın Taqıyatas rayonında modulli intellektuallıq esaplaw orayın shólkemlestiriw, Nókis qalasında avtomobil sanaatı ushın komplektlewshi bólekler islep shıǵarıwǵa qánigelesken texnologiyalıq klasterdi qurıw, bazalt talshıǵın islep shıǵarıwdı jolǵa qoyıw, shıǵındılardı kúydiriw arqalı elektr energiyasın islep shıǵarıw, Qaraózek rayonında kómirden altın ajıratıp alıw fabrikası, Taxtakópir rayonında paxta tazalaw hám iyiriw fabrikası, Shımbay rayonında iyirilgen jip islep shıǵarıwdı shólkemlestiriw joybarları usılardıń qatarına kiredi.
Awıl xojalıǵı boyınsha Qaraqalpaqstanda jer resursınan paydalanıw dárejesi aymaqtıń imkaniyatlarına sáykes emes ekenligi kórsetip ótildi. Bar maydanlardıń tek ǵana 2,5 procentine egin egilip atırǵanı, qalǵan 16 million gektar derlik paydalanılmay atırǵanı atap ótildi. Klimatqa say jańa egin túrlerin tawıp, olardı jetistiriw boyınsha ilimiy-ámeliy tájiriybelerdi jolǵa qoyıw, suwsızlıqqa hám shorǵa shıdamlı, sonıń ishinde, farmacevtika sanaatı ushın dárilik shóplerdi úlken maydanlarda jetistirip, eksporttı kóbeytiw wazıypaları belgilendi.
Jaylawlardan nátiyjeli paydalanıw hám sharwashılıqtı rawajlandırıw boyınsha Ministrler Keńesi Baslıǵınıń ayrıqsha orınbasarı lawazımın kirgiziw usınıs etildi. Usı jılı 10 mıń gektar jaylawdı tiklew, ósimliklerdi jasalma intellekt tiykarında monitoring etiw, keselliklerdi erte anıqlaw hám suwdı únemleytuǵın texnologiyalardı engiziw wazıypaları qoyıldı.
Usı jılı Qońırat, Shımbay, Beruniy, Bozataw hám Qanlıkólde sharwa azıqlıq ónimlerin jetistiriw, saqlaw hám qadaqlaw joybarları, Beruniy rayonında jılına 36 mıń tonna sharwa hám balıq azıqlıq ónimlerin islep shıǵaratuǵın zamanagóy agrokompleks iske qosıladı.
Turizmdi aymaqtıń tiykarǵı drayverlerinen birine aylandırıw zárúr ekenligi atap ótildi.
“Barsa kelmes” duz káni aymaǵında turizm-rekreaciyalıq zona, Aralboyı hám Ústirt platosında Mars planetası kórinisin esletetuǵın noqatlarda glemping zonaları shólkemlestiriledi. Aral teńizi qurıwınıń aqıbetlerin pútkil dúnyaǵa kórsetiw ushın Aral teńizi tariyxı muzeyi zamanagóy texnologiyalar tiykarında modernizaciyalanadı.
Bul jumıslardıń esabınan bıyılǵı jılı Qaraqalpaqstanǵa 500 mıń sırt el hám 3 million jergilikli turistlerdi tartıw wazıypası qoyıldı. Belgili turoperatorlarǵa aymaqtıń tartımlılıǵın arttırıw ushın qosımsha jeńillikler engiziledi.
Intellektuallıq joybarlar hám startaplardı qollap-quwatlaw boyınsha jańasha sistemanı Qaraqalpaqstannan baslaw belgilendi. Jaslar sociallıq-ekonomikalıq orayında IT universiteti hám startaplar ushın texnopark shólkemlestiriw rejelestirilgen. Sonday-aq, jasalma intellektti rawajlandırıwǵa 5 milliard dollar sırt el investiciyaları tartılıp, maǵlıwmatlardı qayta islew, “bultlı” maǵlıwmatlar hám esaplaw oraylarınıń imkaniyatlarınan paydalanıw dárejesi 10 esege arttırılıwı názerde tutılǵan. Qaraqalpaqstanda 1 million dollarlıq 10 startap joybarın baslaw, bul maqsetlerge Ilim hám innovaciyalar qorınan hár jılı 30 milliard sumnan ajıratıp barıw tapsırıldı.
2027-jıldıń aqırına shekem Qońıratta xalıqaralıq standartlarǵa juwap beretuǵın “qurǵaq port” statusına iye Aral logistika orayın shólkemlestiriw wazıypası qoyıldı.
Usı jılı Qaraqalpaqstandaǵı infrastrukturalıq joybarlar ushın 150 milliard sum, kelesi jılları oraylasqan ishimlik suw támiynatın jaqsılawǵa 2,2 trillion sum qaratılatuǵını, ishimlik suwı hám kanalizaciya tarmaqları, suw bólistiriw hám tazalaw imaratları jáne jol qurılısı joybarlarına 200 million dollar tartılatuǵını belgilendi.
Májilis juwmaǵında Prezident Shavkat Mirziyoev Qaraqalpaqstanda belgilengen sheklerge erisiw ushın barlıq imkaniyatlar menen resurslardı tolıq iske qosıw, hár bir rayon hám máhállede anıq esap-sanaq jáne mánzilli qatnas tiykarında jumıs shólkemlestirip, xalıqtıń turmıs sapasın jaqsılawǵa qaratılǵan ilajlardıń ámeliy nátiyjesin tezirek támiyinlew boyınsha juwapkerlerge tiyisli tapsırmalar berdi.

ÓzA