Sońǵı jılları Ózbekstanda sanlı transformaciya processleri bilimlendiriw tarawında da izbe-iz hám sistemalı ámelge asırılmaqta. Atap aytqanda, mektepten kásipke shekemgi úzliksiz IT bilimlendiriw ekosistemasın qáliplestiriw mámleketlik siyasattıń tiykarǵı baǵdarlarınan birine aylandı. 2025-jıl dawamında Sanlı texnologiyalar ministrligi tárepinen bul baǵdarda ámelge asırılǵan jumıslar tek ǵana bilimlendiriwdiń sapası emes, al jaslardıń bántligi hám básekige shıdamlı kadrlar tayarlaw kózqarasınan da áhmiyetli nátiyjelerdi kórsetti.

Sanlı bilimlendiriwdi keńeytiwde aymaqlararalıq teńlikti támiyinlew tiykarǵı wazıypalardan biri bolıp qalmaqta. Usı maqsette shólkemlestirilgen “IT-qalashalar” arqalı alıs hám shetki aymaqlarda jasap atırǵan 1200 den aslam jaslar shet tillerin hám informaciyalıq texnologiyalardı biypul úyreniw imkaniyatına iye boldı. Bul baslama sanlı bilimlerge iye bolıw tek ǵana iri qalalarǵa tán degen kózqarastı saplastırıwǵa xızmet etpekte.
Sonday-aq, “Muhammed al-Xorezmiy miyrasxorları” joybarı Qaraqalpaqstan Respublikasınıń 7 rayonı hám Xorezm wálayatınıń barlıq aymaqlarında ámelge asırılıp, derlik 5 mıń oqıwshını qamtıp aldı. Bul joybar qábiletli jaslardı erte anıqlaw hám olardı IT tarawına baǵdarlawda áhmiyetli platformaǵa aylandı.
Sanlı ekonomika ushın maman kadrlar tayarlawda jeke menshik sektorlar menen birge islesiw ayrıqsha áhmiyetke iye bolmaqta. 2025-jılı eksportyor kompaniyalar ushın kadrlar tayarlaǵan 10 ǵa shamalas oqıw oraylarına 2 milliard sumnan aslam subsidiya ajıratıldı.
Bunnan tısqarı, “IT-talant” joybarı sheńberinde 2 400 jasqa xalıqaralıq IT sertifikatları hám oqıw qárejetlerin qaplaw ushın derlik 11 milliard sum qarjı ajıratıldı.
2025-jılı joqarı bilimlendiriw mákemelerinde de áhmiyetli jańalıqlar atap ótildi. Tashkent qalasındaǵı Inha universiteti Ullı Britaniyanıń akademiyalıq baǵdarlamaların engizdi hám jasalma intellekt hám maǵlıwmatlar analizi baǵdarında basshılar ushın MBA baǵdarlamasın iske qostı. Bul baslama IT tarawında tek atqarıwshılar emes, al strategiyalıq pikirley alatuǵın basqarıw kadrların tayarlawǵa qaratılǵan.
Sonıń menen birge, Tashkent informaciyalıq texnologiyalar universiteti “Málimleme qáwipsizligi” boyınsha abıraylı QS xalıqaralıq reytinginde 1401-orındı iyeledi.
Sanlı bilimlendiriw ekosistemasınıń eń áhmiyetli kórsetkishlerinen biri pitkeriwshilerdiń bántligi bolıp esaplanadı. 2025-jılı informaciyalıq texnologiyalar baǵdarında bilim alǵan 16 mıń 300 jastıń bántligi támiyinlendi. Bul san bilimlendiriw hám miynet bazarı arasındaǵı úzliksiz baylanıs kúsheyip baratırǵanınan derek beredi.
2025-jıldıń juwmaqları sonı kórsetti, Ózbekstanda sanlı bilimlendiriw ekosisteması sistemalı rawajlanıw basqıshına shıqtı. Biypul bilimlendiriw imkaniyatları, aymaqlardı qamtıp alıw, mámleketlik subsidiyalar, xalıqaralıq baǵdarlamalar hám bántlik kórsetkishleri bir pútin mexanizm sıpatında islemekte. Bul bolsa keleshekte Ózbekstandı regionda sanlı kadrlar tayarlaw orayına aylandırıw ushın bekkem tiykar bolıp xızmet etiwi kútilmekte.

Dildora DWSMATOVA,
ÓzA