Jańalanǵan Konstituciya – xalıq erk-ıqrarınıń kórinisi

78

Múnásibet

Sońǵı jıllarda elimizde ámelge asırılǵan túpkilikli reformalar, “Insan qádiri ushın” principine tiykarlanǵan mámleketlik siyasat Konstituciyada óz kórinisin tapqan. Bas nızamımızdı jańalaw procesi tikkeley xalqımızdıń qatnasıwında ótkeni, onıń hár bir statyasında keń jámiyetshiliktiń pikiri esapqa alınǵanı – búgingi demokratiyanıń áhmiyetli jetiskenligi bolıp esaplanadı.
Konstituciyamızdıń 7-statyası birinshi bántinde “Xalıq mámleketlik hákimiyattıń birden-bir deregi”, degen norma belgilep qoyılǵan. Bul norma tımsalında Ózbekstan Respublikasında dúnya kóleminde ulıwma tán alınǵan xalıq hákimiyatshılıǵı principi, yaǵnıy xalıq mámleketlik hákimiyattıń birden-bir deregi ekenin ańlatatuǵın princip bekkemlep qoyılǵan. Sońǵı jıllarda mámleketimizde Jańa Ózbekstan – insan qádiri hám abırayı, huqıq hám erkinlikleri, nızamlı mápleri joqarı qádiriyat esaplanǵan mámleket bolıwı, xalıq mámleketlik uyımlarǵa emes, al mámleketlik uyımlar xalıqqa xızmet etiwi, “adamlardıń táshwishi menen jasaw”, xalqımızdıń nızamlı talabı hám erk-ıqrarın júzege shıǵarıw mámleketlik uyımlardıń jumısın bahalawdıń eń áhmiyetli ólshemine aylanıwı, barlıq áhmiyetli qararlar xalıqtıń qatnasıwında, puqaralıq jámiyeti institutları menen másláhátlesiw tiykarında qabıl etiliwi sıyaqlı princip hám ideyalardı turmısqa engiziwge qaratılǵan sistemalı ilajlar ámelge asırılmaqta.
Búgingi kúnde insan qádirin, onıń huqıqların, erkinliklerin hám nızamlı máplerin támiyinlew ideyası mámleketimizdiń pútkil ishki hám sırtqı siyasatınıń tırnaq tasına, Jańa Ózbekstanda alıp barılıp atırǵan demokratiyalıq reformalardıń eń áhmiyetli háreketlendiriwshi kúshine jáne bul iygilikli háreketlerdi óz-ara baylanıstırıp turatuǵın áhmiyetli faktorǵa aylandı. Atap aytqanda, Tiykarǵı Nızamımızdıń 115-statyasında qorshaǵan ortalıqtı qorǵaw, tábiyǵıy baylıqlardı hám biologiyalıq kóp túrlilikti saqlaw, klimat ózgeriwine, epidemiyalarǵa, pandemiyalarǵa qarsı gúresiw hám olardıń aqıbetlerin jumsartıw baǵdarında birden-bir mámleketlik siyasattıń ámelge asırılıwın, 49-statyasında bolsa hár kimniń qolaylı qorshaǵan ortalıqqa, onıń jaǵdayı haqqındaǵı isenimli málimlemege bolǵan huqıqların támiyinlew belgilengen. Mámlekettiń turaqlı rawajlanıw principine muwapıq, qorshaǵan ortalıqtı jaqsılaw, tiklew hám qorǵaw, ekologiyalıq turaqlılıqtı saqlaw, sonday-aq, Aralboyı regionınıń ekologiyalıq sistemasın qorǵaw hám tiklew, regiondı sociallıq hám ekonomikalıq jaqtan rawajlandırıw boyınsha ilajlardı ámelge asırıw tarawındaǵı minnetlemeleri de usılardıń qatarına kiredi.
Bas nızamımızda jeke múlkke qol qatılmaslıǵı, isbilermenlik jumısınıń erkinligi, investiciyalardıń nızamlı qorǵalıwı tolıq kepillengen. Bul – mámleketimizde ekonomikalıq ósiw, jańa jumıs orınları, innovaciyalıq joybarlar hám investiciyalıq ortalıqtı jáne de rawajlandırıw ushın bekkem tiykar bolıp esaplanadı.
Deputat sıpatında isenim menen ayta alaman: Konstituciya – bul tek ǵana hújjet emes, al keleshek áwlad aldındaǵı juwapkershiligimiz, Watan rawajlanıwınıń huqıqıy kartası bolıp esaplanadı. Onda belgilep berilgen hár bir qaǵıyda, hár bir princip elimizdiń erteńgi kúni, xalqımızdıń abadanlıǵı, jaslardıń imkaniyatları ushın xızmet etedi. Usı mánide 8-dekabr – tek ǵana bayram emes, al Bas nızamımızǵa, onıń turmısımızdaǵı ornına, elimizdiń rawajlanıwı ushın tutqan áhmiyetine tereń baha beriw, nızamlarǵa húrmetti jáne de bekkemlew kúni bolıp tabıladı. Onda hár bir insannıń qádirin ulıǵlaytuǵın, ádillik hám nızam ústinligin támiyinleytuǵın, ekonomikalıq erkinlikti qollap-quwatlaytuǵın normalar qatań bekkemlengen.
Usı tárepten, Konstituciyadaǵı hár bir statya – reformalardıń ámelge asırılıwı, jámiyettiń abadanlıǵı hám keleshek áwladtıń tárbiyası ushın qoyılǵan huqıqıy tiykar bolıp esaplanadı.

Gúljan Xalmuratova,
Oliy Majlis Nızamshılıq palatasınıń deputatı, ÓzLiDeP frakciyasınıń aǵzası.
Qaraqalpaqstan xabar agentligi.