Venada (Avstriya) Ózbekstan Ilimler akademiyası (ÓzR Ilimler akademiyası) hám Avstriya Ilimler akademiyası menen birgelikte “Bio Medicina: Shegarasız ilim” atamasında tariyxıy áhmiyetke iye simpozium bolıp ótti.

Eki mámleket Ilimler akademiyaları tárepinen birinshi márte ótkerilgen bul iri xalıqaralıq ilimiy ánjumanǵa jetekshi ilimpazlar, medicina orayları, universitetler hám sanaat wákilleri qatnastı.
Ilajǵa Ózbekstan tárepinen ÓzR IA vice-prezidenti Shahlo Turdikulova basshılıq etti.
Simpozium jumısın Ózbekstannıń Avstriyadaǵı elshisi Baxtiyor Ibragimov ashıp berdi hám simpozium jumısına áwmet tiledi.
Ánjumanda biomedicina tarawındaǵı áhmiyetli máseleler, sonıń ishinde, genomika hám immunologiya, regenerativ medicina hám málimleme texnologiyalarına tiykarlanǵan diagnostika boyınsha ilimiy izlenisler dodalandı. Lekciyalarda avstriyalı ilimpaz Georg Shtingl autoimmun kesellikler ushın jańa emlew usıllarına baylanıslı izertlew nátiyjelerin usındı.
Ózbekstanlı izertlewshi, IA akademigi – Ravshan Sabirov immun sistemasındaǵı timus kletkaları – timocitlerde kletka kólemin basqarıwda qatnasatuǵın arnawlı ion kanalların(VSOR/VRAC) úyreniw hám olardıń jumısına tábiyǵıy zatlar járdeminde tásir ótkeriw boyınsha izertlew nátiyjelerin usındı. Bul izertlew immun sisteması rawajlanıw processlerin tereńirek túsiniwge járdem beriwi kútilmekte.
Sonday-aq, COVID-19 pandemiyası tájiriybesinen kelip shıqqan halda juqpalı keselliklerge qarsı vakcina jaratıw máselesine baylanıslı maǵlıwmatlar, klimat ózgeriwi hám urbanizaciyanıń allergiya tendenciyalarına tásiri temalarında sóz etildi. Bunnan tısqarı, 2-tur qantlı diabet hám baylanıslı júrek-qan tamır kesellikleri rawajlanıwı ushın qáwip markerlerin anıqlaw boyınsha izertlewler bayan yetildi.
Simpozium procesinde soraw-juwap sessiyaları hám ashıq sóylesiwler arqalı eki mámleket ilimpazları birge islesiwdiń perspektivalı baǵdarların belgilep aldı.
Onda birgeliktegi izertlewler ushın tiykarǵı temalardı anıqlaw, xalıqaralıq grantlar hám fondlar sheńberinde qarjılandırıw imkaniyatların úyreniw, doktorlıq hám postdoktorantura stajirovkaları ushın birgeliktegi baǵdarlamalardı islep shıǵıw, sonday-aq, master-klasslar hám seminarlardı shólkemlestiriw boyınsha jumısshı toparlardı dúziw baslaması qollap-quwatlandı.
ÓzR IA vice-prezidenti Shahlo Turdikulova simpoziumdı joqarı bahalap, bul birge islesiw eki mámleket ilimler akademiyaları tariyxında jańa bet ashqanın atap ótti:
“Ózbekstan hám Avstriyanıń ilimiy jámáátleri arasında bunday abıraylı birge islesiw simpoziumınıń birinshi márte ótkeriliwi ilimler akademiyaları tariyxı ushın áhmiyetli waqıya boldı. Búgingi ashıqtan-ashıq sóylesiw hám ilimiy pikir alısıw biz ushın jańa jollar ashtı, birgeliktegi joybarlar, jas ilimpazlar almasıwı hám innovaciyalıq platformalar ushın tiykar jarattı. Bunday abıraylı simpoziumlarda qatnasıw tek ǵana ilimiy ideyalar almasıw emes, al Ózbekstannıń xalıqaralıq ilimiy maydandaǵı abıray-mártebesin jáne de kóteriwge xızmet etedi”, deydi Shahlo Turdikulova.
Ilaj juwmaǵında simpozium materialları hám usınıs etilgen jol kartası jaqın kúnlerde hár eki akademiyanıń juwapker bólimleri tárepinen dodalawǵa shıǵarılatuǵını atap ótildi.
Bul simpozium Ózbekstan hám Avstriya ilimiy jámiyetshiligi arasındaǵı birge islesiwdiń jańa basqıshı bolıp, globallıq densawlıqtı saqlaw tarawındaǵı mashqalalarǵa birgelikte sheshim tabıw imkaniyatın jáne de keńeytpekte.

Mohichehra Eshmirzaeva, Uluǵbek Twxtaev (video), ÓzA