Ilimpazlar «James Webb» teleskopı járdeminde K2-18b dep atalǵan planeta atmosferasında tiri organizmler menen baylanıslı bolıwı múmkin bolǵan elementlerdi anıqladı. Bul elementler Jerdegi teńizdegi mikroskopiyalıq jánlikler – fitoplanktonlar tárepinen payda etiledi.

Sol sebepli ilimpazlar, itimal bul planetada da ómir bolıwı múmkin dep oylamaqta. Biraq olar ele «ómir taptıq» dep anıq aytıp atırǵanı joq, tek ǵana jasap ketiw belgisi bolıwı múmkin bolǵan elementlerdi kórgenin aytpaqta. Izertlew basshısı bul jaǵdaydı: «Quyash sistemasınan tısqarıda ómir izlewdegi úlken bir qádem» dep atadı.
K2-18b-Jerge qaraǵanda 8 esege awırraq, diametri 2,5 esege úlken planeta. Ol Quyashqa uqsas kishirek juldız átirapında aylanıwda dawam etedi hám bul juldız bizden 124 jaqtılıq jılı uzaqta jaylasqan.
Ilimpazlar bul planeta suyıqlıq (suw) penen qaplanǵan, vodorodqa bay hawa qatlamına iye hám itimal mikroorganizmler jasawı múmkin bolǵan jer dep oylamaqta. Aldın da bul planetada metan, karbonat angidrid hám hátte suw puwları tabılǵan edi.
Biraq, ilimpazlar ele hesh qanday qıstawlı juwmaq shıǵarıwdı qálemey atır. Olar bul tabılmalardı jáne bir márte tekseriw, basqa sebeplerden payda bolǵan bolıwı múmkin ekenligin de anıqlastırıw kerek ekenligin aytpaqta. Sebebi, hesh kim «ómir taptıq» dep erte bayanat beriwdi qálemeydi.
Jáne bir qızıq jańalıq: basqa bir izertlewde ilimpazlar basqasha orbitaǵa iye planetanı da taptı. Bul planeta óz juldızları átirapında ádettegiden pútkilley basqasha – tik jaǵdayda aylanadı. Bunday orbitalı planeta aldın hesh qashan anıqlanbaǵan edi.

Eger basqa planetada ómir anıqlanıp, bul jerge kóshiw imkaniyatı bolǵanında siz kóship ketermedińiz, pikirlerińizdi bildiriwlerde jazıp qaldırıń. Keyingi sanlarda kóriskenshe, xosh salamat bolıń.

ÓzA