Xabar berilgenindey, paytaxtımızda Túrkiy mámleketler shólkemine aǵza mámleketlerdegi tallaw oraylarınıń xalqaralıq ánjumanı bolıp ótti.

Ózbekstan, Túrkiya, Ázerbayjan, Qazaqstan, Qırǵızstan hám Vengriya 16 milliy tallaw oraylarınan wákiller qatnasqan bul ánjumanda sawda-ekonomikalıq qatnasıqlardıń búgingi jaǵdayı tallanıp, aldaǵı rejeler belgilep alındı.
Atap ótilgenindey, túrkiy mámleketler xalqınıń ulıwma sanı 175 millionnan asadı. Olardıń ishki bazarınıń kólemi bolsa satıp alıw qábileti paritetinde 5,6 trillion dollardan kóp. Túrkiy mámleketler shólkeminiń jalpı ishki ónimi 2024-jılı 2,1 trillion dollardan astı. 2024-jıldıń aqırına kelip, TMShǵa aǵza mámleketler arasındaǵı ishki sawda olardıń ulıwma tovar aylanısınıń derlik 7 procentin quradı hám ótken jılı bul kórsetkish 850 milliard dollarǵa jetti.
Sonıń menen birge, bir neshe jıl burın bul úles tek ǵana 3 procentti quraǵan. Bul unamlı dinamikanı kórsetedi. Bunnan tısqarı, túrkiy mámleketler birgelikte dúnyada úshinshi iri energiya jetkerip beriwshi bolıp, regionǵa qosımsha strategiyalıq abzallıqlar beredi. TMSh mámleketlerdiń energiya resursları 19,9 trillion kubometr tábiyǵıy gaz, 38,2 milliard barrel neft hám 42 milliard tonna kómirdiń tastıyıqlanǵan rezervlerin óz ishine aladı.
Ánjuman qantasıwshıları institucionallıq hám logistikalıq tosqınlıqlardı saplastırıw, infrastrukturanı rawajlandırıw, sawdanı sanlastırıw hám kooperaciyalıq joybarlardı qollap-quwatlaw boyınsha birgeliktegi potencialdı júzege shıǵarıwda birge islesiwlerdiń háreketler zárúrligin atap ótti. Ózbekstan TMShnıń belsendi qatnasıwshısı sıpatında básekige shıdamlı sanaat bazası, ósip baratırǵan eksport potencialı hám turaqlı makroekonomikalıq siyasattı usınıp, ekonomikalıq baylanıslardı bekkemlew boyınsha háreketlerdi birlestiriwge tayar ekenin tastıyıqladı.
Ánjumanda Túrkiy tiller akademiyası, Ekonomikalıq izertlewler hám reformalar orayı, Evroaziya izertlew institutı, Básekini rawajlandırıw hám tutınıwshılardıń huqıqların qorǵaw komiteti janındaǵı Báseki siyasatı hám tutınıwshılardıń huqıqları izertlewleri orayı, Ekonomikalıq izertlewler institutı hám Xoja Axmed Yassawiy atındaǵı Xalıqaralıq Túrk-qazaq universiteti arasında birge islesiw memorandumlarına qol qoyıldı. Bul birge islesiw shártnamaları integraciyanı tereńlestiriw hám óz-ara sawdanı bunnan bılay da keńeytiwge xızmet etedi.

Mohigul QOSIMOVA,
ÓzAnıń xabarshısı