Sırtqı sawda aylanısınıń házirgi jaǵdayı qanday?

355

Ózbekistan Respublikası Prezidenti tərepinen 2020-jıl 3-avgustta «Ózbekstan Respublikasınıń milliy statistika sistemasın jəne de jetilistiriw həm rawajlandırıw ilajları haqqında»ǵı qararı qabıl etilip, oǵan muwapıq statistika uyımları talap joqarı bolǵan sapalı həm isenimli maǵlıwmatlardı qəliplestiriwge, statistikalıq maǵlıwmatlardıń ashıq-aydınlıǵın təmiyinlewge qaratılǵan professional, biyǵərez xızmetke aylanbaqta.
Məmleketimizde statistika tarawında birden-bir siyasattı əmelge asırıwǵa qaratılǵan xuqıq həm minnetlemelerdi bekkemlew arqalı Ózbekstan Respublikası statistika komiteti rəsmiy statistikanı jaratıw menen baylanıslı óz huqıqların barlıq məmleketlik uyımlar həm mákemelerden biyǵərez túrde əmelge asırıw tərtibi ornatıldı.
Bunda statistika uyımlarınıń nızamlı jumısına, sonıń ishinde, rəsmiy statistika esabatları həm baqlawların ótkeriw həm olardı baspadan shıǵarıw, jəriyalaw processlerine hər qanday aralasıwlarǵa jol qoyılmaydı. Məmleketlik statistika komiteti tərepinen jaratılǵan statistikalıq maǵlıwmatlar rəsmiy statistikalıq maǵlıwmat sıpatında jəriyalanadı.
Respublikamız boyınsha sırtqı sawda aylanısı 2024-jıldıń yanvar-dekabr aylarında 681,6 mln. AQSh dolların, sonnan 420,1 mln. AQSh dolların eksport operaciyaları, 261,5 mln. AQSh dolların import operaciyaları quradı.
Sırtqı sawda aylanısınıń saldosı 158,6 mln. AQSh dolların quradı. Respublika sırtqı sawda aylanısında eń úlken úlesti Túrkiya mámleketi iyelegen bolıp, 2024-jıldıń yanvar-dekabr aylarında 130,4 mln. AQSh dolları muǵdarında sırtqı sawda operaciyaları, sonnan 106,5 mln. AQSh dollarlıq eksport operaciyaları jáne 23,9 mln. AQSh dolları muǵdarında import operaciyaları ámelge asırıldı. Sonday-aq, yanvar-dekabr aylarında respublikamızdıń sırtqı sawda aylanısında, Rossiya Federaciyası, Qıtay Xalıq Respublikası, Qazaqstan hám Latviya mámleketleriniń de úlesi kóp boldı.
Еksport quramında eń úlken úlesti ximiyalıq ónimler (60,7%), azıq-awqat ónimleri (17,6%), al import quramında bolsa, mashina hám ásbap-úskeneler (50,2 %) hám basqa ónimler (19,1%) quradı.

Polatbek Boranbaev,
Qaraqalpaqstan Respublikası Statistika
basqarmasınıń sırtqı ekonomikalıq baylanıs
hám sawda statistikası bólimi baslıǵı.
Qaraqalpaqstan xabar agentligi.