Búgingi kúnde suw basseynlerine túrli kárxanalar tárepinen zıyanlı aqaba suwlardı aǵızıw hám suwlardı pataslaw jaǵdayları tez-tezden júz bermekte. Biraq bunday jaǵdaylar ushın kompensaciya muǵdarı az.

Máselen, bir ǵana teri jetistiriw kárxanasında normadan artıq pataslanǵan suwdı aǵızǵanı ushın bir ayda ortasha 1,3 million sum kompensaciya esaplanǵan. Birlemshi lokal aqaba suw tazalaw imaratın ornatıw ushın bolsa 1 milliard sumnan aslam qarjı jumsaladı. Bul jaǵdayda bolsa kárxanalar suw tazalaw imaratın ornatıw ornına arzımaytuǵın kompensaciya tólew jolın maqul kórmekte.
Endi húkimettiń tiyisli qararına bola, aqaba suw tarmaqlarına qaramal terisi gezlemelerin boyaw, may, neft ónimlerin islep shıǵarıw, qusshılıqqa qánigelesken kárxanalar hám qassapxanalardan shıǵarılatuǵın shıǵındılardı aǵızǵanı ushın kompensaciya muǵdarı 2025-jıl 1-oktyabrden 20 esege arttırıldı. Hár bir kategoriya suw obektleri boyınsha ekologiyalıq zıyan keltirmeytuǵın dárejede standartlar islep shıǵıldı.
Oliy Majlis Nızamshılıq palatasınıń májilisinde qurılıs hám turaq jay kommunal xojalıǵı ministri Sh.Hidoyatovtıń “Aqaba suwlardı shıǵarıp jiberiw sistemaların modernizaciyalaw hám jańaların qurıw boyınsha ámelge asırılıp atırǵan jumıslar haqqında”ǵı málimlemesi tıńlandı.
Ministrdiń atap ótkenindey, mámleketimizde xalıqtı taza hám sapalı ishimlik suwı menen támiyinlew, aqaba suw xızmetlerin jaqsılaw, tarawdıń transformaciya procesin jedellestiriw baǵdarında keń kólemli ilajlar ámelge asırılmaqta. Aymaqlarda xalıqtıń oraylasqan ishimlik suw támiynatın arttırıw hám aqaba suwlardı shıǵarıp jiberiw xızmetin keńeytiw boyınsha sistemalı jumıslar ámelge asırılmaqta. Máselen, 2022-2024-jıllarda respublikalıq byudjet qarjıları esabınan 78 aqaba suw obekti, 115 aqaba suw kóteriw obekti, 1 mıń 28 km aqaba suw tarmaqların qurıw jumısları ámelge asırılǵan.
Sonday-aq, xalıqaralıq finans institutlarınıń qarjıları esabınan 6 aqaba suw obekti, 9 aqaba suw kóteriw obekti, 403 km aqaba suw tarmaqların qurıw jumısları orınlanǵan. Nátiyjede 7,7 million xalıqqa xızmet kórsetiw shólkemlestirilip, oraylasqan aqaba suwlardı shıǵarıp taslaw xızmetin kórsetiw dárejesi 17,6 procentten 20,5 procentke jetkerilgen.
Xalıqtı aqaba suw xızmeti menen támiyinleniw dárejesin jáne de arttırıw maqsetinde orınlarda úyreniwler alıp barılǵanı hám anıqlanǵan mashqalalar boyınsha ilajlar kórilip atırǵanı aytıp ótildi. Atap aytqanda, kóp qabatlı turaq jaylarda payda bolatuǵın aqaba suwlardı tazalaw ushın qurılǵan 43 lokal suw tazalaw imaratları ońlawǵa mútájligi hám 41 i jeterlishe paydalanılmaǵanı anıqlandı. Úyreniwler nátiyjesinde qáliplestirilgen usınıslar tiykarında usı jılı 200 km aqaba suw tarmaqların tartıw, 13 aqaba suw obektin, 34 aqaba suw kóteriw obektin qurıw rejelestirilgen.
Jáhán bankiniń qarjıları járdeminde bir qatar aymaqlarda aqaba suw sistemalarınıń rekonstrukciyalanıwı názerde tutılǵan. Usı jılı bir qatar joybarlar sheńberinde 176 million dollarlıq jumıslardı ámelge asırıw arqalı 319 km aqaba suw tarmaqların tartıw hám 14 obektti qurıw rejelestirilgen.
Envirol kompaniyası menen birgelikte ámelge asırılatuǵın joybar sheńberinde asxanalardan shıǵatuǵın aqaba suwlardıń quramındaǵı maylardı filtrlew názerde tutılǵan.
Májiliste deputatlar tarawda erisilip atırǵan jetiskenliklerdi ayrıqsha atap ótip, aqaba suwlardı shıǵarıp jiberiw sistemaların modernizaciyalaw boyınsha ayırım joybarlardıń orınlanıwı óz waqtında támiyinlenbegeni, aqaba suwlardı qayta islewde zamanagóy texnologiyalardan nátiyjeli paydalanılmay atırǵanı, ayırım sanaat kárxanalarınıń taslandılarındaǵı pataslandırıwshı zatlar ruqsat etilgen normalardan joqarı jaǵdayda shıǵarıp jiberilip atırǵanın sınǵa aldı.
Bir qatar máseleler kóterilip, ishimlik suwınıń sapasın támiyinlew, aqaba suwlardan qayta paydalanıwdı shólkemlestiriw hám aqaba suwlardıń quramın onlayn monitoring etiw sistemasın jaratıw boyınsha usınıslar berildi.

Muhtarama Komilova, ÓzAnıń xabarshısı