Prezident Shavkat Mirziyoev Nókis qalasındaǵı qazanxananı kogeneraciya texnologiyaları tiykarında modernizaciyalaw boyınsha prezentaciya menen tanıstı.

Gúzgi-qısqı máwsimde xalıqtıń turaq jayların hám sociallıq taraw obektlerin turaqlı ıssılıq penen támiyinlew, sistemada energiya únemlewshi texnologiyalardı engiziw – áhmiyetli wazıypa.

Búgingi kúnde Nókis qalasındaǵı 47 kóp qabatlı turaq jay oraylıq ısıtıw sistemasına jalǵanǵan, jáne 270 turaq jay lokal ısıtıw sistemasınan paydalanbaqta. Qalǵan kóp qabatlı turaq jaylardaǵı kvartiralar hár qıylı qoldan jasalǵan ısıtıw quralları arqalı ısıtılıp atır. Bunday qurılmalar kóp energiya jumsalıwı menen birge adamlardıń densawlıǵı hám ómiri ushın da úlken qáwip tuwdıradı.

Qaladaǵı oraylıq qazanxana 1976-jılı qurılǵan bolıp, házirgi waqıtta tiykarınan sociallıq taraw obektlerine xızmet kórsetpekte. Onıń úskeneleri ruwxıy hám fizikalıq jaqtan eskirgen, energiya nátiyjeliligi bolsa tómen.

Házirgi qazanxanada 1 gigakaloriya ıssılıq islep shıǵarıw ushın derlik 153 kub metr tábiyiy gaz hám 30 kilovatt-saat elektr energiyası jumsalmaqta. Onıń ámeldegi quwatlılıǵı saatına tek ǵana 1,6 gigakaloriyanı quraydı.

Prezentaciyada usı qazanxananı mámleketlik-jeke menshik sheriklik tiykarında kogeneraciya texnologiyaları menen modernizaciyalaw joybarı kórip shıǵıldı.

Kogeneraciya texnologiyası bir janılǵı dereginen bir waqıttıń ózinde elektr hám ıssılıq energiyasın islep shıǵarıw imkaniyatın beredi. Bul resurslardan nátiyjeli paydalanıw, óndiris qárejetleri hám qorshaǵan ortalıqqa shıǵarılatuǵın zıyanlı elementlerdi azaytıwǵa xızmet etedi.

Joybar sheńberinde saatına 34,4 gigakaloriya ıssılıq hám 21,5 megavatt elektr energiyasın islep shıǵarıw quwatlılıǵına iye zamanagóy kompleks qurıladı.

Sonday-aq, 28 kilometr ıssılıq tarmaǵı tartılıp, 189 individual ıssılıq punkti ornatıladı. Kóp qabatlı turaq jaylar hám sociallıq obektlerdiń ishki ısıtıw sistemaları tiklenedi, zárúr gaz hám elektr infrastrukturası jańalanadı.

Birinshi basqıshta 136 kóp qabatlı turaq jaydaǵı derlik 6 mıń shańaraq, yaǵnıy 23 mıń xalıq hám 40 sociallıq taraw obekti oraylasqan ıssılıq támiynatı menen qamtıp alınadı. Keyingi basqıshlarda Nókis qalasındaǵı barlıq kóp qabatlı turaq jaylar hám sociallıq taraw obektlerin oraylasqan ıssılıq sistemasına jalǵaw názerde tutılǵan.

Joybardıń dáslepki basqıshına 20 million dollardan aslam tikkeley sırt el investiciyası tartılıp, kompleksti 2028-jıl fevral ayında tolıq iske qosıw rejelestirilgen.

Modernizaciya nátiyjesinde qazanxananıń paydalı jumıs koefficienti 80 procentten 91 procentke artadı. Íssılıq islep shıǵarıw kólemi bir neshe on esege kóbeyip, jılına 172 mıń megavatt-saatqa shekem elektr energiyasın islep shıǵarıw imkaniyatı jaratıladı.

Jılına 12,2 million kub metr tábiyiy gaz únemlenedi, atmosferaǵa shıǵarılatuǵın zıyanlı elementler kólemi de sezilerli qısqaradı.

Jańa komplekste 19 jumıs ornı jaratıladı. Taraw xızmetkerleriniń zamanagóy texnologiyalardan paydalanıw hám úskenelerge xızmet kórsetiw boyınsha mamanlıǵı arttırıladı.

Mámleketimiz basshısı joybardı ámelge asırıwda, bárinen burın, xalıq ushın turaqlı, qáwipsiz hám sapalı ıssılıq támiynatın jaratıw, qurılıs jumısların belgilengen múddette hám sapalı orınlaw zárúrligin atap ótti.

Joybardıń orınlanıwın muwapıqlastırıw hám barlıq infrastruktura máselelerin óz waqtında sheshiw boyınsha juwapkerlerge anıq wazıypalar qoyıldı.

Sonday-aq, Nókis qalasındaǵı usı tájiriybe tiykarında keyin ala Buxara, Samarqand, Úrgensh hám Zarafshan qalalarındaǵı qazanxanalardı da kogeneraciya hám trigeneraciya texnologiyaları tiykarında modernizaciyalaw boyınsha usınıslar kórip shıǵıldı.

ÓzA